Bilindiği üzere, 5281 sayılı Kanun
(1)
ile 488 Sayılı Damga Vergisi Kanununda
(2)
değişikler yapılmış olup buna ilişkin uygulamalar aşağıda
açıklanmıştır.
1- 488 Sayılı Damga Vergisi
Kanununun 15 inci maddesinde yapılan değişiklik ile pul
yapıştırılması suretiyle ödeme usulü madde metninden çıkarılmış,
buna paralel olarak 16 ve 20 nci maddeler yürürlükten
kaldırılmıştır.
2- 488 Sayılı Damga Vergisi
Kanununun 18 inci maddesinde yapılan değişiklik ile makbuz
karşılığında ödeme şekli asıl ödeme usulü olarak belirlenmiş ve
Bakanlığımıza makbuz verilmesi şekliyle ödemeye ilişkin usul ve
esasları belirleme yetkisi verilmiştir.
3- 488 Sayılı Damga Vergisi
Kanununun 5281 sayılı Kanun ile değişik 22 nci maddesi aşağıdaki
gibidir.
"Madde 22- Makbuz karşılığı
ödemelerde Damga Vergisi;
a) Maliye Bakanlığınca belirlenen
mükellefler, kurum ve kuruluşlar tarafından bir ay içinde düzenlenen
kağıtların vergisi, ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar vergi
dairesine bir beyanname ile bildirilir ve yirmialtıncı günü akşamına
kadar ödenir.
b) (a) bendi dışındaki hallerde,
kâğıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde vergi dairesine
bir beyanname ile bildirilir ve aynı süre içinde ödenir.
Maliye Bakanlığı, bu maddenin
uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları belirlemeye, lüzum göreceği
işlemlere ilişkin kâğıtlara ait verginin yukarıdaki sürelere bağlı
kalmaksızın ve beyanname aranmaksızın kâğıdın düzenlenmesinden önce
veya noterlerce işleme tâbi tutulması sırasında ödenmesi
zorunluluğunu getirmeye, vergiyi işlem anında ilgili kamu kurum veya
kuruluşuna makbuz karşılığı ödettirmeye yetkilidir."
3.1. Damga Vergisi Kanunun 22 nci
maddesinin son fıkrasının verdiği yetkiye istinaden Bakanlığımızca,
daha önce yayımlanan 16 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliğinde
(3)
sayılan aşağıdaki kurum ve kuruluşların sürekli damga vergisi
mükellefiyetinin devam etmesi uygun görülmüştür.
KATMA BÜTÇELİ İDARELER
İL ÖZEL İDARELERİ-BELEDİYELER
DÖNER SERMAYELİ KURULUŞLAR
BANKALAR
KAMU İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ
DEVLET VE KAMU İKTİSADİ
TEŞEBBÜSLERİ İŞTİRAKLERİ
ÖZERK KURULUŞLAR
DİĞER KAMU KURUMLARI
ANONİM ŞİRKETLER
3.2. Damga Vergisi Kanunu 16 Seri
No.lu Genel Tebliğinde sayılan kurum ve kuruluşların eskiden olduğu
gibi damga vergisi defteri tutması ve bu defterleri notere veya
ticaret sicil memurluğuna tasdik ettirmesi uygulamasına devam
etmeleri gerekmektedir.
Damga Vergisi Kanunu 16 Seri
No.lu Genel Tebliğinde sayılanların yanısıra bu statüye sonradan
dahil olanların da aynı uygulamaya tabi olacağı açıktır.
3.3. Bu listeye 32 Seri No.lu
Damga Vergisi Genel Tebliği
(4)
ile aşağıda yer alan kişi ve kuruluşlar da eklenmişti:
5422 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ
KANUNUNA TABİ DİĞER MÜKELLEFLER
KOLLEKTİF VE ADİ KOMANDİT
ŞİRKETLER
213 SAYILI VERGİ USUL KANUNU
HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE BİLANÇO ESASINA GÖRE DEFTER TUTANLAR
3.4. Bakanlığımızca 32 Seri No.lu
Damga Vergisi Genel Tebliğinde yer alan listeye 12 nci sıradan sonra
gelmek üzere aşağıdaki mükelleflerin de eklenmesi uygun görülmüştür:
"13- 213 SAYILI VERGİ USUL KANUNU
HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE İŞLETME HESABI ESASINA GÖRE DEFTER TUTANLAR"
3.5. Damga Vergisi Kanunu 32 Seri
No.lu Genel Tebliğinde sayılan kurum ve kuruluşlar ile listeye bu
tebliğin (3.4.) ayrımı ile yeni eklenenlerin sürekli damga vergisi
mükellefiyeti tesis ettirmesi ve defter tutmaları ihtiyaridir.
Sürekli mükellefiyet tesis ettirmek istemeyen bu mükelleflerin,
damga vergisine ilişkin kayıtlarını 213 sayılı Vergi Usul Kanununa
(5)
göre tutmak zorunda oldukları defterlerinde ayrıntılı olarak
göstermek şartı ile ayrıca damga vergisi defteri tutmalarına gerek
bulunmamaktır.
Yukarıdaki açıklamalar
çerçevesinde 16 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliği dışında kalan
ve ihtiyarilik hakkını kullanarak sürekli damga vergisi
mükellefiyeti tesis ettirmeyen mükellefler, düzenledikleri veya
taraf oldukları kağıtlara ilişkin damga vergilerini 488 sayılı
Kanunun 22/b bendine göre kağıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş
gün içinde ilgili vergi dairesine damga vergisi beyannamesi ile
bildirecek ve aynı süre içinde ödeyeceklerdir.
3.5.1. Buna göre, 488 sayılı
Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirilmesi durumunda,
damga vergisinin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu
vergi dairesine beyan edilip ödenmesi uygulamasına devam
edilecektir. Diğer taraftan, bankalar, anonim şirketler gibi
merkezleri dışında başka il veya ilçelerde faaliyet gösteren
şubelerin düzenledikleri kağıtlara ait damga vergileri ise, şubeler
tarafından, muhtasar beyannamelerinin verildiği vergi dairelerine
sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirerek beyan edilip
ödenecektir.
3.5.2. 488 sayılı Kanunun 22 nci
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi dışındaki hallerde ise
süreksiz mükellefiyet çerçevesinde,
-Tek vergi dairesi bulunan il ve
ilçelerde mevcut vergi dairelerine,
-Bağımsız vergi dairesi olmayan
ilçelerde bağlı vergi dairesine (Malmüdürlüklerine),
-Birden fazla vergi dairesi
bulunan il ve ilçelerde süreksiz yükümlülüklerle ilgili iş ve
işlemleri yürüten vergi dairelerine,
damga vergisi beyannamesi ile
beyan edilip ödenmesi uygun görülmüştür.
3.6. 488 sayılı Kanunun 22 nci
maddesinin son fıkrasının Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden
bazı kağıtlara ait damga vergisinin aşağıdaki şekilde ödenmesi uygun
görülmüştür.
3.6.1. Genel bütçeli daireler ile
kişiler arasında düzenlenen kağıtlara (ihale kararları hariç) ait
damga vergileri, anılan dairece kağıdın mahiyeti ve nispi veya maktu
vergi tutarını gösteren formüle edilmiş bir yazıyla, kişinin tabi
olduğu ödeme usulüne bakılmaksızın, kişiler tarafından, kağıdın
düzenlenmesinden önce peşin olarak, kağıtların düzenlendiği yerdeki
ilgili vergi dairesine makbuz karşılığı ödenmesi sağlanacak,
verginin ödendiğine dair mükellefçe getirilecek makbuzun aslı ilgili
iş kağıdına bağlanacak, makbuzun onaylı bir örneği de ilgiliye
verilecektir. Düzenlenen makbuza, verginin hangi işe ve kağıda ait
olduğuna dair bilginin yazılması da gerekmektedir.
Söz konusu kağıtların
noterliklerde düzenlenmesi halinde, bu kağıtlara ait damga
vergilerinin 1512 sayılı Noterlik Kanunu çerçevesinde noterler
tarafından makbuz karşılığı tahsil ve beyan edilmesi uygulamasına
devam edilecektir.
3.6.2. Genel bütçeli daireler
tarafından alınan ihale kararlarına ait damga vergilerinin, ihale
kararının müteahhide tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde,
verginin mükellefi olan müteahhitlerce, ilgili vergi dairesine
beyanname verilmeksizin ödenmesi uygulamasına devam edilecektir.
3.6.3. Sürekli damga vergisi
mükellefiyeti tesis ettiren mükellefler tarafından vergi dairelerine
tasdik için getirilen bilançolar, gelir tabloları ve işletme hesabı
özetlerinin üzerinde ".... YTL damga vergisi tarafımızdan makbuz
karşılığı ödenecektir. Defter sıra no ...." kaşesinin bulunması ve
kağıdı düzenleyen mükellefin imzaya yetkili elemanları tarafından
onaylanması halinde tasdik işlemi yapılacaktır.
Ancak, sürekli damga vergisi
mükellefiyeti tesis ettirmeyen mükellefler tarafından vergi
dairelerine tasdik için getirilen bilançolar, gelir tabloları ve
işletme hesabı özetlerine ait damga vergileri vergi dairesi
tarafından makbuz tahsil edildikten sonra tasdik işlemi
yapılabilecektir. Söz konusu makbuzlara ".... tarihli bilanço", veya
".... tarihli gelir tablosu" gibi bir ibare konularak makbuzun hangi
kağıda ait olduğunun belirtilmesi gerekmektedir.
3.7. Mükelleflerin, damga
vergisinin ödendiğine ilişkin makbuzu, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
hükümleri çerçevesinde saklaması ve istenildiğinde yetkililere ibraz
etmesi zorunludur.
3.8. Makbuz karşılığı ödenecek
damga vergisi yoksa damga vergisi beyannamesi verilmesine gerek
bulunmamaktadır. Ancak, 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sürekli damga vergisi mükellefiyeti
tesis ettiren mükelleflerin, bu durumu bir yazı ile beyanname verme
süresi içinde vergi dairesine bildirmesi gerekmektedir.
3.9. Noterliklerde düzenlenen
veya tasdik için noterlere getirilen kağıtların damga vergilerinin
noterler tarafından tahsil edilmesi uygulamasına devam edilecektir.
4- Vergi ve cezada sorumluluk:
4.1. 5281 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesi ile Damga Vergisi Kanununun 24 üncü maddesine eklenen üçüncü
fıkrası çerçevesinde, Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının
(a) bendi kapsamında olup, zorunlu veya ihtiyari olarak sürekli
damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirenler için taraf oldukları
işlemlere ilişkin kağıtlara ait verginin beyan ve ödenmesi
bakımından sorumluluk getirilmiştir.
Buna göre, zorunlu veya ihtiyari
olarak sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettiren mükellefler
ile diğer kişiler arasında düzenlenen ve damga vergisine tabi olan
kağıtlara ait verginin tamamı sürekli damga vergisi mükellefiyeti
tesis ettiren mükellefler tarafından Kanunun 22 nci maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendinde belirlenen süre içinde beyan edilip
ödenecektir. Verginin zamanında beyan edilip ödenmemesi veya eksik
ödenmesi durumunda, vergi, ceza ve fer’ileri işleme taraf olan ve
damga vergisini sürekli makbuz verilmesi şekliyle ödemek zorunda
olan mükelleflerden alınacaktır. Ancak, bu mükelleflerin vergi aslı
için karşı tarafa rücu hakkı saklıdır. Örneğin, bir anonim şirket
ile gerçek kişi arasında düzenlenen sözleşmenin damga vergisinin
beyan edilip ödenmesinden anonim şirket sorumludur. Sözkonusu beyan
ve ödemenin anonim şirket tarafından yerine getirilmemesi durumunda,
vergi, ceza ve fer’ileri işleme taraf olan ve damga vergisini
sürekli makbuz verilmesi şekliyle ödemek zorunda olan anonim
şirketten aranacaktır. Ancak, anonim şirket yalnızca vergi aslı için
sözleşmenin diğer tarafı olan gerçek kişiye rücu ederek, ödediği
damga vergisini yasal yollardan tahsil etme hakkına sahiptir.
4.2. Zorunlu veya ihtiyari olarak
sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirenler dışında kalan
kişiler, imzalarını taşıyan kağıtların damga vergilerinin, Kanunun
22 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi hükmü çerçevesinde
kağıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde vergi dairesine
damga vergisi beyannamesi ile bildirilmesi ve aynı süre içinde
ödenmesinden sorumludurlar.
5- Diğer kurum ve kuruluşlar ile
kişilerin mecburiyeti:
5.1. 5281 sayılı kanunla 488
sayılı Kanunun 27 nci maddesinde yapılan değişiklikle, Noterlerin
damga vergisi ödenmemiş veya noksan ödenmiş kâğıtları vergi ve
cezası usulüne göre ilgili vergi dairesine ödenmedikçe tasdik
edemeyecekleri veya bunların suretlerini çıkarıp veremeyecekleri; bu
hükme aykırı olarak işlem yapılması halinde, mükellef hakkında Vergi
Usul Kanunu hükümleri uygulanmakla birlikte, noterlerden de tasdik
ettikleri veya üzerinde işlem yaptıkları her kâğıt için kanunen
alınması gereken cezası ayrıca alınacağı hükme bağlanmıştır.
5.2. 488 sayılı Kanunun 27 nci
maddesinin üçüncü fıkrası ile, bankalar ve kamu iktisadi
teşebbüsleri ile iştiraklerinin yanısıra 22 nci maddenin birinci
fıkrasının (a) bendi uyarınca zorunlu veya ihtiyari olarak sürekli
mükellefiyet tesis ettirenlere de vergiye tabi kağıtları işleme
koymadan önce damga vergisinin ödenip ödenmediğini arama zorunluluğu
getirilmiştir.
5.3. Damga vergisini makbuz
karşılığı veya istihkaktan kesinti yapmak suretiyle ödeyecek olanlar
tarafından düzenlenen vergiye tabi kağıtlar üzerine ".... YTL damga
vergisi tarafımızdan makbuz mukabili ödenecektir. Defter sıra no..."
veya ".... YTL damga vergisi tarafımızdan istihkaktan kesinti
şekliyle ödenecektir. Defter sıra no..." kaşesi bulunması ve kağıdı
düzenleyen kuruluşun imzaya yetkili elemanları tarafından
onaylanması halinde bu kağıtları işleme koyanlar ayrıca damga
vergisinin ödenip ödenmediğini araştırmak mecburiyetinde
değillerdir.
6- (1) ve (2) SAYILI TABLOLARDA
YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER
6.1. 488 sayılı Kanuna ekli (1)
sayılı tabloda yapılan değişiklikler:
5281 sayılı Kanunun 7 nci
maddesinde, "488 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı tablo, bu Kanuna ekli
(1) sayılı cetvelde gösterilen şekilde değiştirilmiştir." hükmü yer
almaktadır.
Buna göre, 01.01.2005 tarihinden
itibaren 5281 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı cetvel ile yeniden
belirlenen 488 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yer alan maktu
ve nispi damga vergileri dikkate alınacak, 2005 yılı için maktu
vergilere yeniden değerleme uygulanmayacaktır.
Yapılan düzenleme ile bazı
kağıtlar damga vergisinin konusu dışına çıkarılmış ve tabloya bazı
yeni kağıtlar eklenmiş olup yapılan değişikliklerden bazılarına
aşağıda yer verilmiştir.
6.1.1. 488 sayılı Kanuna ekli (1)
sayılı tablonun "I-Akitlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümü,
"A-Belli parayı ihtiva eden kağıtlar" ve "B-Belli parayı ihtiva
etmeyen kağıtlar" olarak ayrılmıştır.
Yapılan düzenleme ile (1) sayılı
tablonun I/A fıkrasında sayılan kağıtlardan belli parayı ihtiva
etmeyenler damga vergisinin konusu dışına çıkarıldığından, belli
parayı ihtiva etmeyen mukavelenameler, taahhütnameler ve
temliknameler, kira mukavelenameleri, kefalet, teminat ve rehin
senetleri, fesihnameler damga vergisine tabi tutulmayacaktır. Ancak,
tahkimnameler ve sulhnameler, belli parayı ihtiva etmeleri durumunda
Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I/A-4 bendine göre nispi; belli
parayı ihtiva etmemeleri durumunda ise aynı tablonun I/B fıkrasının
ilgili pozisyonuna göre maktu damga vergisine tabi tutulacaklardır.
Diğer taraftan, aynı tablonun
I/B-3 bendinde yer alan "Turizm işletmeleri ile seyahat
acentelerinin aralarında düzenledikleri kontenjan sözleşmelerinin"
belli parayı ihtiva edip etmediğine bakılmaksızın maktu vergiye tabi
tutulması gerekmektedir.
Ayrıca, bu bölümde yapılan
düzenleme sonucu, "ekici ile alıcı arasında düzenlenen tütün alım
satımı mukavelenameleri" ve "ekici ile alıcı arasında düzenlenen
tütün alım satımı ile ilgili rehin senetleri" tablodan
çıkarılmıştır.
Diğer taraftan, teklifnameler de
tablodan çıkarılmış olup, teklifname mahiyetinde değerlendirilen
proforma faturalar ve bunların resmi dairelere ibraz edilecek özet,
suret ve tercümeleri de damga vergisine tabi tutulmayacaktır.
6.1.2. 488 sayılı Kanuna ekli (1)
sayılı tablonun "II-Kararlar ve mazbatalar" başlıklı bölümünün (2)
numaralı bendinde yer alan parantez içi hüküm "Maliye Bakanlığının
veya Sayıştayın vizesine tabi ihale kararlarının vize edilmemesi
durumunda bu karara ilişkin vergi red ve iade olunur." şeklinde
değiştirilmiştir.
Bu hüküm, verginin ödeme zamanını
değiştirmemektedir. İhale kararına ilişkin vergi zamanında ödenecek
ancak, Maliye Bakanlığının veya Sayıştayın vizesine tabi ihale
kararlarının vize edilmemesi durumunda tahsil edilen vergi red ve
iade olunacaktır.
6.1.3. 488 sayılı Kanuna ekli (1)
sayılı tablonun "III-Ticari İşlemlerde Kullanılan Kağıtlar" başlıklı
bölümü yeniden düzenlenerek akreditif ve kredi mektup ve telgrafları
ile bankalar veya ticarethaneler arasındaki münakale, tediye, irsal,
teslim ve tahsil emirleri tablodan, dolayısıyla vergiye tabi
kağıtlar arasından çıkarılmıştır.
6.1.4. 488 sayılı Kanuna ekli (1)
sayılı tablonun "IV- Makbuzlar ve diğer kağıtlar" başlıklı bölümünde
yapılan düzenleme ile avans makbuzları tablodan çıkarılmış, bentler
yeniden düzenlenmiştir.
6.1.4.1. Kanuna ekli (1) sayılı
tablonun IV-1/a bendi ile resmi daireler tarafından kişilere
yapılacak ödemeler sırasında düzenlenen kağıtlardan sadece mal ve
hizmet alımlarına ilişkin olanların damga vergisine tabi tutulması,
bunun dışındaki ödemeler sırasında düzenlenen kağıtların ise tabloda
başka bir düzenleme olmadıkça vergilenmemesi amaçlanmıştır.
Örneğin, ücretlilerde vergi
indiriminden doğan vergi iadesi, fazla veya yersiz tahsil edilen
paraların iadesi, mahsup işlemleri sırasında düzenlenen kağıtlardan
damga vergisi alınmayacaktır. Ancak, mal ve hizmet alımına ilişkin
olmasa dahi icra dairelerince resmi daireler namına şahıslara ödenen
paralar tabloda ayrıca düzenlendiğinden bu ödemeler için düzenlenen
makbuzlar (1) sayılı tablonun IV/d bendine göre vergilenecektir.
Resmi daireler tarafından yapılan
mal ve hizmet alımına ilişkin ödemeler sırasında düzenlenen kağıtlar
avans ödemeleri de dahil olmak üzere damga vergisine tabi
tutulacaktır. Ancak kati ödeme sırasında damga vergisi hesaplanırken
avans ödemeleri sırasında damga vergisi kesilip kesilmediği
araştırılacak, üzerinden damga vergisi hesaplanan avans tutarı
düşüldükten sonra kalan damga vergisine tabi istihkak veya ödeme
tutarı üzerinden damga vergisi kesilecektir. Böylece, ödemeler
üzerinden mükerrer vergi tahsili önlenecektir.
Diğer taraftan, resmi dairelerce
mal ve hizmet alımları nedeniyle yapılacak masraflara sarf edilmek
üzere amir-i ita mutemetlerine verilen avanslara ilişkin olarak
düzenlenen kağıtlar resmi dairelerin dahili işlemlerine ait kağıtlar
mahiyetinde olduğundan ve 488 sayılı Kanunun konusu dışında
kaldığından damga vergisine tabi tutulmaması gerekmektedir.
6.1.4.2. 488 sayılı Kanuna ekli
(1) sayılı tablonun "IV/2- Beyannameler" alt başlıklı bölümünün b/be
bendinde yer alan parantez içi hüküm ile damga vergisi beyannamesi
verginin konusu dışına çıkarılmıştır. Aynı bölümün (e) bendi "Sosyal
güvenlik kurumlarına verilen sigorta prim bildirgeleri" şeklinde
değiştirmiştir.
6.2. 488 sayılı Kanuna ekli (2)
sayılı Damga Vergisinden İstisna Edilen Kağıtlar tablosunda yapılan
değişiklikler:
6.2.1. Tablonun I/C-"Kişilerden
resmi dairelere verilen kağıtlar" başlıklı bölümüne eklenen (18)
numaralı fıkra ile "Çiftçiler tarafından zirai faaliyetleri ile
ilgili olarak resmi dairelere verilen taahhütnameler." eklenmiştir.
Bu fıkra ile çiftçiler tarafından
zirai faaliyetleri ile ilgili olarak resmi dairelere verilen
taahhütnameler belli para ihtiva edip etmediğine bakılmaksızın
istisna kapsamına alınmıştır.
6.2.2. "IV-Ticari ve medeni
işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün (21) numaralı fıkrasında
yapılan değişiklikle, gayrimenkul yatırım ortaklıkları tarafından
yapılan" gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri" de istisna kapsamına
alınmıştır.
6.2.3. "IV-Ticari ve medeni
işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümüne;
6.2.3.1. (31) numaralı fıkra ile
"Dernek ve vakıflarca yerleşim yeri, gerçek kişilerce mesken olarak
kullanılmak üzere kiralanan ve iktisadi işletmelere dahil olmayan
taşınmazlara ilişkin kira mukavelenameleri." eklenmiştir.
Bu fıkra ile iktisadi işletmelere
dahil olmayan gayrimenkullerin dernek ve vakıflarca yerleşim yeri
olarak veya gerçek kişilerce mesken olarak kiralanmasına ilişkin
kira mukavelenameleri istisna kapsamına alınmıştır. Örneğin, bir
tüccarın iktisadi işletmesine dahil olmayan gayrimenkulunu bir
gerçek kişiye kiralaması durumunda, buna ilişkin kira sözleşmesi
damga vergisinden istisna olacak, ancak iktisadi işletmesine dahil
bir gayrimenkulunü bir gerçek kişiye kiralaması durumunda söz konusu
kira sözleşmesi damga vergisine tabi olacaktır.
6.2.3.2. (32) numaralı fıkra ile
"Gelir vergisinden muaf esnaf, muaf serbest meslek erbabı ile basit
usulde vergilendirilen mükellefler tarafından işyeri olarak
kullanılmak üzere kiralanan ve iktisadi işletmelere dahil olmayan
taşınmazlara ilişkin kira mukavelenameleri." eklenmiştir.
Bu fıkra ile iktisadi işletmelere
dahil olmayan gayrimenkullerin gelir vergisinden muaf esnaf, gelir
vergisinden muaf serbest meslek erbabı ve basit usulde
vergilendirilen ticari kazanç sahipleri tarafından işyeri olarak
kiralanması durumunda buna ilişkin kira sözleşmeleri istisna
kapsamına alınmıştır.
6.2.3.3. (33) numaralı fıkra ile
"Ekici ile alıcı arasında düzenlenen tütün alım satımı
mukavelenameleri ile bunlara ilişkin rehin senetleri." eklenmiştir.
Bu fıkra ile ekici ile alıcı
arasında düzenlenen tütün alım satımı mukavelenameleri ile bunlara
ilişkin rehin senetleri istisna kapsamına alınmıştır.
6.2.3.4. (34) numaralı fıkra ile
"Ticari, zirai veya mesleki faaliyetlere ilişkin olmamak şartıyla
gerçek kişiler arasında düzenlenen akitlerle ilgili kağıtlar. (Söz
konusu kağıtlar, resmi dairelere veya noterlere ibraz edildikleri
takdirde bu tarih itibarıyla vergiye tabi tutulur ve ibraz edenlerce
ödenir.)" eklenmiştir.
Bu fıkra ile gerçek kişilerin
ticari, zirai veya mesleki faaliyetlerine ilişkin olmamak şartıyla
kendi aralarında düzenledikleri kağıtlardan (1) sayılı tablonun
I-Akitlerle ilgili kağıtlar başlıklı bölümünde sayılanlar damga
vergisinden istisna edilmiştir. Bu fıkranın uygulamasında ticari,
zirai veya mesleki faaliyet Gelir Vergisi Kanununa göre
belirlenecektir. Ancak, parantez içi hüküm gereği, söz konusu
kağıtların resmi dairelere veya noterlere ibraz edilmesi halinde
ibraz tarihi itibarıyla kağıdı ibraz edenler tarafından verginin
ödenmesi gerekmektedir.
6.2.3.5. (35) numaralı fıkra ile
"5422 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunun 8 inci maddesinin birinci
fıkrasının (12) numaralı bendi kapsamındaki işlemler nedeniyle
düzenlenen kağıtlar." eklenmiştir.
Bu fıkra ile 5422 sayılı Kurumlar
Vergisi Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (12) numaralı
bendi kapsamında ve bu bentte belirtilen şartlarla yapılacak iştirak
hisseleri ve gayrimenkullerin satışı nedeniyle düzenlenen kağıtlara
istisna getirilmiştir.
7- 488 sayılı Kanunun 14 üncü
maddesinde 5281 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinin (2) numaralı bendi
ile yapılan değişiklikle, maddenin birinci fıkrasında yer alan "800
milyar lirayı aşamaz" ibaresi "800 bin Yeni Türk Lirasını aşamaz"
şeklinde değiştirilmiştir.
Buna göre, 01.01.2005 tarihinden
itibaren 488 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında
yer alan her bir kağıttan alınacak damga vergisine ait üst sınır 800
bin Yeni Türk Lirası olarak dikkate alınacaktır.
8- 5281 sayılı Kanunun geçici 1
inci maddesi uyarınca, yürürlükten kaldırılan damga pullarının
iadesine ilişkin işlemler Bakanlığımızın illerde Defterdarlık
Muhasebe Müdürlükleri, ilçelerde Malmüdürlükleri tarafından
yürütülecektir.
Tebliğ olunur.
(1)
31/12/2004 tarih ve 25687 (3.Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanmıştır.
(2)
11/07/1964 tarih ve 11751 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(3)
31/12/1980 tarih ve 17207 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(4)
30/04/1998 tarih ve 23328 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(5)
10/01/1961 tarih ve 10703 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.