|
Amaç
Madde 1- Bu Tebliğin amacı;
Finansal Tabloların Sunuluşuna ilişkin 1 nolu Türkiye Muhasebe
Standardının yürürlüğe konulmasıdır.
Adı geçen Türkiye Muhasebe Standardı bu
Tebliğ ekinde yer almıştır.
Kapsam
Madde 2- Finansal tabloların sunuluşuna
ilişkin Türkiye Muhasebe Standardının kapsamı ekli TMS 1 metninde yer
almaktadır.
Hukuki Dayanak
Madde 3- Bu Tebliğ, 28/07/1981 tarih ve
2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun Ek-1 inci maddesi ile 24/02/2004
tarihli ve 2004/6924 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren
Türkiye Muhasebe Standartları Kurulunun Çalışmalarına İlişkin Usul ve
Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (b) bendine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4- Bu Tebliğde
geçen;
TMSK ve Kurul:
Türkiye Muhasebe Standartları Kurulunu,
TMS:
Türkiye Muhasebe Standartlarını,
ifade eder.
Yürürlük
Madde 5- Bu Tebliğ
31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için geçerli olmak
üzere yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 6- Bu Tebliğ
hükümlerini Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu yürütür.
EK
|
Bu standardın telif
hakkı Türkiye Muhasebe Standartları Kuruluna ait olup, Resmi Gazete
dışında Kurulun izni olmadan kağıt ve elektronik ortamda veya başka
bir surette yayınlanamaz, çoğaltılamaz ve dağıtılamaz.
|
TÜRKİYE MUHASEBE STANDARDI
(TMS 1)
FİNANSAL TABLOLARIN SUNULUŞU
Amaç
1. Bu standardın amacı,
işletmenin genel amaçlı finansal tablolarının önceki dönemin finansal
tablolarıyla ve diğer işletmelerin finansal tablolarıyla
karşılaştırılmasına olanak verecek biçimde sunulması için gerekli olan
temel unsurları Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarına uyumlu
olarak açıklamaktır. Bu amaca ulaşmak için standart,finansal tabloların
sunuluşuyla ilgili genel kuralları, yapıyla ilgili açıklamaları ve
içerikle ilgili asgari koşulları ortaya koyar. Özel işlemlerin ve diğer
olayların tahakkuku, ölçümü ve sunuluşu diğer Standartlar ve Yorumlarda
ele alınmıştır.
Kapsam
2. Bu standard, Türkiye
Muhasebe Standartlarına (TMS) göre hazırlanıp, sunulan tüm genel amaçlı
finansal tablolara uygulanacaktır.
3. Genel amaçlı finansal
tablolar, özel bilgi ihtiyaçlarını karşılamak için isteğe göre
hazırlanmış raporları talep etme durumunda olmayan kullanıcıların
gereksinimlerini karşılamaya yönelik, tablolardır. Genel amaçlı finansal
tablolar, bireysel olarak sunulmuş olan veya yıllık rapor gibi diğer bir
kamu dökümanında yer alanları da, içerir. Bu standard, TMS 34 Ara Dönem
Finansal Raporlama Standardına göre düzenlenmiş olan yoğunlaştırılmış
ara dönem finansal tablolarının yapı ve içeriğine uygulanmaz. Ancak, 13-
41 arasındaki paragraflar bu tür standartlarla ilgilidir. Bu
standard,TMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar Standardında
açıklandığı gibi, konsolide finansal tablolar veya bireysel finansal
tablolar hazırlamak durumunda olup olmamalarına bakılmaksızın tüm
işletmelere uygulanır.
4. TMS 30 Bankaların ve
Benzer Finansal Kuruluşların Finansal Tablolarındaki Açıklamalar
Standardı, bankalar ve benzer kuruluşlar için bu standardın kurallarıyla
uyumlu ek kurallar getirmiştir.
5. Bu standard, kamu
iktisadi teşebbüsleri de dahil, kar amaçlı işletmelere uygun bir
terminoloji kullanmaktadır. Bu standardı uygulamayı düşünen özel
sektördeki, kamu sektöründeki kar amacı gütmeyen işletmeler veya devlet,
finansal tablolardaki bazı özel kalemleri ve finansal tablolar için
kullanılan tanımları düzeltmelidirler.
6. Aynı şekilde TMS 32
Finansal Araçlar Açıklanması ve Sunuluşunda tanımlanan özkaynağa sahip
olmayan işletmeler (örneğin bazı yatırım fonları) ve paylara bölünmüş
sermayesi özkaynak olmayan işletmeler (örneğin bazı kooperatif
işletmeleri) finansal tablolarını üyelerini veya pay sahiplerinin
haklarını gösterecek şekilde düzeltmelidir.
Finansal
Tabloların Amacı
7. Finansal tablolar işletmenin finansal durumunun ve
finansal performansının biçimlendirilmiş sunumudur. Genel amaçlı
finansal tabloların hedefi, geniş bir kullanıcı kitlesinin ekonomik
kararlar almalarına yardımcı olan işletmenin finansal durumu, finansal
performansı ve nakit akışları hakkında bilgi sağlamaktır. Ayrıca
finansal tablolar, yöneticilerin kendilerine emanet edilen kaynakları ne
etkinlikte kullandıklarını da gösterir. Finansal tablolar bu amaca
ulaşmak için işletmeyle ilgili aşağıdaki bilgileri sunar:
a)
varlıklar;
b)
yabancı kaynaklar; (veya borçlar)
c)
özkaynaklar;
d)
gelir ve giderler, karlar ve zararlar;
e)
özkaynaklardaki diğer değişimler; ve
f)
nakit akışları.
Bu bilgi,
dipnotlarda yer alan diğer bilgilerle birlikte finansal tablo
kullanıcılarının işletmenin gelecekteki nakit akışlarını ve özellikle
bunların zamanını ve kesinliklerini tahmin etmelerine yardımcı olur.
Finansal
Tabloların Bölümleri
8. Tam bir finansal
tablolar seti aşağıdaki bölümleri içerir:
a) bilanço;
b) gelir tablosu
c) aşağıdaki iki husustan birini
gösteren özkaynak değişimler tablosu
i) özkaynaklardaki bütün değişiklikler,
veya
ii) ortakların sermayedar olarak kendi
başlarına yaptıkları işlemlerden kaynaklananlar dışında özkaynaklarda
meydana gelen diğer değişmeler.
d) nakit akış tablosu; ve
e) önemli muhasebe politikalarını
özetleyen dipnotlar ve diğer açıklayıcı notlar.
9. Birçok işletme finansal
tabloların dışında, yönetimin, işletmenin finansal performansı ve
finansal durumu ve karşılaştığı temel belirsizliklerin ana esaslarını
açıklayan, finansal değerlendirmesini de sunmaktadır.
Böyle bir rapor aşağıdaki
değerlendirmeleri içerir.
a) işletmenin faaliyette bulunduğu
çevredeki değişiklikler de dahil olmak üzere, finansal performansı
belirleyen temel unsurlar ve etkiler, işletmenin bu değişikliklere
tepkisi ve bunların etkisi ve temettü politikası da dahil finansal
performansın sürdürülmesi ve iyileştirilmesi için işletmenin yatırım
politikası;
b) işletmenin fon kaynakları ve
hedeflenen borç özkaynak oranı; ve
c) işletmenin UFRS’ ye göre bilançoda
yer almayan kaynakları.
10. Birçok işletme,
özellikle çevresel faktörlerin önemli olduğu sanayi kollarında çalışan
ve personelin önemli bir kullanıcı olarak görüldüğü işletmelerde,
finansal tabloların dışında çevresel raporlar ve katma değer raporları
gibi raporlar da sunmaktadır. Finansal tablolardan ayrı olarak sunulan
raporlar ve tablolar UFRS’nin kapsamı dışındadır.
Tanımlar
11. Aşağıdaki terimler bu
standartta, belirtilen anlamlarda kullanılmaktadır:
Eğer işletme yapılabilecek her türlü
çabayı gösterdikten sonra bir kuralı uygulayamıyorsa, o kuralın
uygulanması doğru olmaz.
Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) ve
Yorumları, Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu (TMSK) tarafından kabul
edilen standartlardır. Bu standart şunları içerir:
a) Türkiye Finansal Raporlama
Standartları;
b) Türkiye Muhasebe Standartları; ve
c) Yorumları.
Finansal tablo kalemleri, bireysel
veya topluca, bu finansal tablolara göre karar alan kullanıcılarını
ekonomik kararlarını etkiliyorsa o zaman bu kalemlerin önemli boyutlarda
ihmal edilmesi veya yanlış raporlanması, önemlidir. Önemlilik, mevcut
koşullar içinde değerlendirilen ihmal veya yanlış raporlamanın boyutuna
ve niteliğine bağlıdır. Kalemin boyutu veya niteliği veya her ikisi
birden belirleyici faktör olabilir.
Dipnotlar, bilançoda, gelir tablosunda,
özkaynak değişim tablosunda ve nakit akış tablosunda yer alan bilgilere
ek bilgiler içerir. Dipnotlar, bu tablolarda yer alan kalemlerin
metinsel açıklamalarını veya açılımlarını ve bu tablolarda raporlanan
uygun olmayan kalemlerle ilgili bilgileri sağlar.
12. Bir kalemin ihmal
edilmesi veya yanlış raporlamanın kullanıcıların ekonomik kararlarını
etkileyip etkilemeyeceğinin ve bunun önemli olabileceğinin
değerlendirilmesi, bu kullanıcıların özelliklerinin dikkate alınmasını
gerektirir. Finansal Tabloların Hazırlanması ve Sunuluşu Çerçevesi’nin
25. maddesinde “ kullanıcıların işletme, ekonomik faaliyetler ve
muhasebeyle ilgili yeterli bilgiye sahip oldukları ve bilgileri makul
bir süreklilikle izlemeye arzulu olduklarının varsayıldığı”
vurgulanmaktadır. Bu nedenle, değerlendirme de bu özelliklerdeki
kullanıcıların ekonomik kararlar alırlarken nasıl etkileneceklerinin de
dikkate alınması gerekir.
Genel Hususlar
Finansal Tabloların Gerçeğe Uygun Sunuluşu ve TMS ile
Uyumu
13. Finansal tablolar
işletmenin finansal durumunu, finansal performansını ve nakit akışlarını
gerçeğe uygun olarak sunar. Gerçeğe uygun sunuş, işlemlerin sonuçlarının,
diğer olayların ve koşulların çerçevede belirtilen varlıklar, yabancı
kaynaklar, gelir ve giderlerin tanımlarına ve tahakkuk kriterlerine
sadık kalınarak, sunulması demektir. TMS’ nin gerektiğinde ek
açıklamalarla birlikte uygulanmasının, gerçeğe uygun sunuşu sağlamış
finansal tablolar yaratacağı, varsayılır.
14. Finansal tabloları TMS’
yle uyum içinde olan işletme bu uyumu açık bir şekilde dipnotlarda
belirtecektir. Finansal tablolar, TMS’ nin tüm maddeleriyle uyumlu
olmadıkları sürece, TMS’ yle uyumlu kabul edilemez.
15. Hemen hemen her
uygulanabilir koşulda, TMS’ ye uyumla gerçeğe uygun sunuluş sağlanır.
Gerçeğe uygun sunuluş için işletmenin uyması gereken koşullar şöyledir:
a) TMS 8 Muhasebe Politikaları,
Muhasebe Tahminlerinde Değişiklikler ve Hatalar’a uygun muhasebe
politikalarını seçip uygulamak.TMS 8, özellikle bir kaleme uygulanacak
bir standart veya yorumun yokluğunda yönetimin dikkate alacağı mevzuat
hiyerarşisini gösterir.
b) Muhasebe politikalarını da içeren
bilgileri geçerli, güvenilir, karşılaştırılabilir ve anlaşılabilir bilgi
sağlayacak biçimde sunmak,
c) TMS’nin bazı maddeleri ve uyum
kullanıcıların bazı işlemlerin, diğer olayların ve koşulların işletmenin
finansal durumu ve finansal performansı üzerindeki etkilerini anlamaları
konusunda yetersiz kalıyorsa, ek açıklamalar yapmak.
16. Uygun olmayan muhasebe politikaları, kullanılan muhasebe
politikalarının açıklanması veya dipnotlar veya açıklayıcı malzemelerle
düzeltilemez.
17. Çok ender koşullarda yönetim standart veya
yorum kurallarıyla uyumlaştırmanın finansal tablolarının çerçevede
belirtilen hedefleriyle çelişki yaratacak biçimde yanlış uygulamalara
neden olacağı sonucuna ulaşmışsa, geçerli mevzuat izin verdiği takdirde
veya engellemiyorsa işletme 18. paragrafta belirtilen şekilde maddenin
uygulanmasından kaçınacaktır.
18. İşletme bir Standart veya Yorum kuralını
17. paragrafa göre uygulamaktan kaçınırsa, aşağıdaki açıklamaları
yapacaktır:
a)
yönetimin,
işletmenin finansal tablolarının finansal durumu, finansal performansı
ve nakit akışlarını gerçekçi bir biçimde gösterdiğine dair kararı;
b)
uygulanabilir standart ve yorumla uyumlu olunduğu ancak gerçekçi bir
sunuluş sağlamak için bir kuraldan ayrılındığı;
c)
uygulamaktan
kaçınılan Standardın veya Yorumun başlığı, standart veya yorumun
gerektirdiği işlemi de içeren standardı veya yorumu uygulamaktan
kaçınmanın niteliği, uygulamanın çerçevede belirtilen finansal taloların
hedefleriyle çelişki yaratacak şekilde yanlış bir uygulama olmasının
nedenleri ve tercih edilen uygulama; ve
d)
standart uygulanmış olsaydı finansal
tablolarda yayınlanmış olacak olan kalemler üzerinde, bu kuralın
uygulanmasından kaçınmanın dönemler itibariyle yapacağı finansal etki.
19. İşletme önceki yıllarda bir Standardın veya Yorumun bir
kuralının uygulanmasından kaçınmışsa, bu sapma cari dönem finansal
tablolarındaki tutarları etkiliyorsa, işletme 18 (c) ve (d)
paragraflarındaki açıklamaları yapmalıdır.
20. Örneğin, işletme önceki yıllarda
varlıkların ve borçların belirlenmesi için yararlanılan bir Standart
veya Yorum kuralını uygulamaktan kaçınmışsa ve bu kaçınma cari dönem
finansal tablolarında yer alan varlıklar ve borçlardaki değişikliklerin
belirlenmesini etkiliyorsa 19. paragraf uygulanır.
21. Çok ender koşullarda yönetim Standart veya
Yorum kuralıyla uyumlaştırmanın finansal tabloların çerçevede belirtilen
hedefleriyle çelişki yaratacak biçimde yanlış uygulamalara neden olacağı
sonucuna ulaşmışsa, ancak geçerli mevzuat kuralın uygulanmasından
kaçınmaya izin vermiyorsa, işletme mümkün olduğu ölçüde, aşağıdaki
açıklamaları yaparak, uyumlaştırmanın algılanan yanlışlığa götüren
unsurlarını azaltacaktır.
a)
sorunlu olan
Standardın veya Yorumun başlığı, kuralın niteliği ve yönetimin, bu
kurala uyulması durumunda finansal tabloların çerçevede belirtilen
amaçlara ters düşürecek oranda koşulların çok yanıltıcı olduğu kanısına
ulaşmasının nedenleri; ve
b)
raporlanan her dönem için, yönetimin
gerçeğe uygun bir sunuluş sağlanması için gerekli olduğuna inandığı
finansal tabloların her kalemiyle ilgili düzeltmeler.
22. 17-21. paragrafların
amaçları açısından bir bilgi parçasının finansal tabloların amaçlarıyla
çelişkili olması, aynı zamanda işlemleri, diğer olayları ve koşulları
gerçekçi bir şekilde sunması beklenirken , sunmaması ve sonuç olarak ta
bu durumun finansal tabloların kulanıcılarının ekonmik kararlarını
etkilemesi gerekir. Bir Standart veya Yorum kuralına uymanın finansal
tabloların çerçevede belirtilen amaçlarına ters düşürecek şekilde
yanıltıcı olup olmadığını değerlendirirken yönetim, aşağıdaki hususları
dikkate alır:
a)
beliritlen koşullarda finansal
tabloların hedeflerine neden ulaşılamadığı; ve
b)
işletmenin koşullarının, kuralı
uygulayan diğer işletmelerden, nasıl farklılaştığı. Eğer benzer
koşullara sahip işletmelerde bu kural uyumluysa, işletmenin bu kurala
uyumu halinde, çerçevede belirtilen finansal tabloların amaçlarıyla
çelişecek derecede yanıltıcı olmaması gerektiği gerçeği.
İşletmenin Sürekliliği
23. Yönetim, finansal
tabloları düzenlerken faaliyetlerini süresiz sürdüreceğini dikkate alır.
Yönetimin şirketi tasfiye etme veya ticari faaliyetini sona erdirme veya
bunların yerine geçecek gerçekçi bir alternatifi yoksa finansal tablolar
süreklilik kavramına göre düzenlenir. Yönetim, değerlendirmelerini
yaparken işletme faaliyetlerinin sürekliliğine kuşku düşürecek önemli
belirsizlikler taşıyan olaylar veya koşulların farkındaysa, bu
belirsizlikleri açıklar. Finansal tabloların hangi esaslara göre
hazırlandığı ve işletmenin neden süreklilik kavramına uymadığıyla
birlikte işletmenin finansal tablolarının süreklilik kavramına göre
düzenlenmemesinin nedenleri açıklanır.
24. İşletmenin sürekliliği
kavramının uygunluğu değerlendirilirken yönetim, bununla sınırlı
olmamasına rağmen en azından bilanço tarihinden sonraki on iki aya
ilişkin mevcut bilgileri dikkate alır. Dikkate alınacak hususların
yoğunluğu her olayın özelliklerine bağlıdır. Eğer işletme faaliyet
karlılığı ve finansal kaynaklara kolay ulaşma gibi bir geçmişe sahipse,
işletmenin sürekliliği kavramının uygunluğu sonucuna ayrıntılı
analizlere girilmeden ulaşılabilinir. Aksi takdirde yönetim, işletmenin
sürekliliği kavramının uygunluğuna karar verirken, cari dönem ve
beklenen karlılık, borç ödeme planları ve yerine koymanın finansmanıyla
ilgili potansiyel kaynaklar gibi, birçok unsuru dikkate almak zorundadır.
Muhasebenin
Tahakkuk Esası
25. İşletme, nakit akış tablosu hariç, tüm finansal
tablolarını muhasebenin tahakkuk esasına göre düzenler.
26. Muhasebenin tahakkuk esası kullanıldığı zaman kalemler,
çerçevede bunlar için verilen tanımlara ve tahakkuk kriterlerine
uydukları takdirde varlıklar, borçlar, özkaynak, gelir ve giderler (finansal
tabloların unsurları) olarak tahakkuk ettirilirler.
Sunuluşun
Tutarlılığı
27. Aşağıdaki koşullar oluşmadığı sürece, kalemlerin finansal
tablolarda sunuluşu ve sınıflandırılması dönemden döneme aynı biçimde
sürdürülmelidir.
(a)
işletme faaliyetlerinin niteliklerinde önemli
değişiklikler olmasından veya finansal tabloların yeniden gözden
geçirilmesinden sonra, başka bir sunuluş ve sınıflandırmanın, TMS 8’in
muhasebe politikalarının seçimi ve uygulanması kriterine göre daha uygun
olacağı açık bir biçimde ortadaysa; veya
(b)
standart veya yorumun sunuluşta bir değişiklik önermesi.
28. Önemli bir tedarik veya elden çıkarma veya finansal
tabloların sunuluşunun yeniden gözden geçirilmesi, finansal tabloların
değişik bir biçimde sunulması gereğini ortaya çıkarabilir. İşletme,
finansal tabloların sunuluşunu ancak, değiştirilmiş sunuluş finansal
tabloların kullanıcılarına daha güvenilir ve geçerli bilgi sağlıyorsa ve
değiştirilmiş biçim karşılaştırılmayı engellemeyecek biçimde süreklilik
gösterecekse, değiştirir. İşletme, sunuluştaki bu değişiklikleri
yaparken karşılaştırılabilir bilgiyi 38 ve 39. maddelere göre, yeniden
sınıflandırır.
29. Benzer kalemlerden oluşan her grup, önemli olduğu takdirde,
finansal tablolarda ayrı olarak sunulur. Nitelikleri ve işlevleri
itibariyle farklı olan kalemler de, önemsiz olmadıkları takdirde, ayrı
olarak sunulacaktır.
30. Finansal tablolar, çok sayıdaki işlemlerin veya diğer
olayların incelenerek nitelik ve işlevlerine göre gruplar altında
birleştirilmesinin (toplanmasının), bir sonucudur.
31. Önemlilik kavramının uygulanması demek, bilgi eğer önemli
değilse Standard veya Yorumdaki sunuluşla ilgili özel bir kurala
uyulmamış demektir.
Netleştirme
(Mahsup İşlemi)
32. Varlıklar ve borçlar ve gelir ve giderler, başka bir
Standart veya Yorum öngörmediği veya izin vermediği sürece, mahsup
edilmemelidir
33.
Varlıklar ve borçlar ve gelir ve giderler finansal tablolarda ayrı ayrı
gösterilmelidir. İşlem veya diğer olayın özü gereği yapılan mahsup
dışında, gelir tablosu ve bilançoda yapılan mahsuplar, kullanıcıların
gerçekleşmiş olan işlemleri, diğer olayları ve şartları ve gelecekteki
nakit akışlarını anlamalarını zorlaştırmaktadır. Varlıkların, örneğin
stok değer düşüklüğü karşılığı ve şüpheli alacaklar karşılığı gibi,
düzenleyici hesaplar düşüldükten sonra net tutarıyla gösterilmesi
netleştirme değildir.
34.
TMS 18 Hasılat, geliri tarif etmiş ve tahsilatların ve alacakların
işletme tarafından tanınan ticari iskontolar ve indirimler düşüldükten
sonra, gerçeğe uygun değerleriyle gösterilmelerini kurala bağlamıştır.
İşletme, olağan faaliyetlerinin arasında, gelir yaratmayan ancak gelir
yaratan faaliyetlerin yanında tesadüfen ortaya çıkan diğer işlemleri de
gerçekleştirir. Sunuluş işlemin veya diğer olayın özünü yansıtıyorsa
işlemle ilgili gelir ve giderler birbirleriyle mahsup edilerek, bu
işlemlerin sonuçları finansal tablolarda sunulur.
Örneğin;
a)
yatırımlar ve faaliyetlerde kullanılan varlıkları da
kapsayan duran varlıkların, elden çıkarılmasıyla ortaya çıkan kar va
zararları elden çıkarmayla sağlanan gelirden varlığın net defter değeri
ve ilgili satış giderleri düşüldükten sonra raporlanır; ve
b)
TMS 37 Karşılıklar, Şarta Bağlı Borçlar ve Şarta Bağlı
Varlıklar’a göre tahakkuk ettirilen karşılıklarla ilgili olarak yapılan
bir ödeme (harcama), üçüncü taraflar tarafından yapılmış olan sözleşmeye
dayanarak, tazmin edilmişse (örneğin, tedarikçiyle yapılan garanti
sözleşmesi) yapılan ödeme alınan tazminatla mahsup edilebilir.
35. Ayrıca, benzer işlemlerden kaynaklanan kar ve zararlar da
netleştirilerek raporlanır. Örneğin, kur farklarından kaynaklanan kar ve
zararlar veya ticari amaçla elde tutulan finansal araçlardan kaynaklanan
kar ve zararlar önemli oldukları takdirde mahsp edilmeden ayrı ayrı
gösterilir.
36. Bir başka Standart veya Yorumda tersine bir hüküm yoksa,
önceki döneme ilişkin tutarlarla ilgili karşılaştırmalı bilgilerin de
finansal tablolarda raporlanması gereklidir. Cari dönemin finansal
tablolarının anlaşılması için gerekli olduğu takdirde metinsel ve
tanımsal bilgiler için karşılaştırmalı bilgi vermek uygundur.
37. Bazı durumlarda, öncki dönemlerdeki finansal tablolarda
yer almış olan metinsel bilgi, cari dönemde de geçerliliğini
sürdürebilir. Örneğin, son bilanço gününde sonucu belirsiz olan ve halen
çözüm bekleyen yasal bir anlaşmazlık cari dönemde de açıklanmalıdır.
Kullanıcılar, son bilanço gününde belirsizliğin olduğu ve cari dönemde
bu belirsizliği çözme konusunda ne tür adımlar atıldığı konusundaki
bilgilerden, yararlanırlar.
38. Finansal tablolarda kalemlerin sunuluş ve
sınıflandırılması düzeltilip yenilendiği takdirde, eğer uygunsa,
karşılaştırmalı tutarlar yeniden sınıflandırılır. Karşılaştırmalı
tutarlar yeniden sınıflandırılırsa işletme aşağıdaki açıklamaları yapar:
a)
yeniden sınıflandırmanın niteliği;
b)
yeniden sınıflandırılmış olan kalemin veya kalem
gruplarının tutarı; ve
c)
yeniden sınflandırmanın nedeni.
39. Eğer karşılaştırmalı tutarları yeniden sınıflandırmak
mümkün değilse işletme aşağıdaki hususları açıklar:
a)
tutarları yeniden sınıflandıramamasının nedenleri; ve
b)
eğer tutarlar yeniden sınıflandırılmış olsaydı, yapılmış
olması gereken düzeltmelerin niteliği.
40. Ara dönemler itibariyle bilgilerin
karşılaştırılabilirliğinin sağlanması, özellikle tahmin amaçlı finansal
bilgilerin eğiliminin anlaşılmasını sağlayarak, kullanıcıların ekonomik
kararlar almalarına yardımcı olur.
Bazı
durumlarda, cari dönemde karşılaştırılabilirliği sağlamak açısından,
geçmiş özel bir döneme ait karşılaştırılabilir bilgilerin yeniden
sınıflandırılması uygun olmaz. Örneğin; veriler önceki dönemlerde
yeniden sınıflandırmayı olanaklı kılacak şekilde toplanmış olabilir ve
bilginin yeniden oluşturulması da mümkün olmayabilir.
41. TMS 8,
işletme muhasebe politikasını değiştirirse ve bir hatayı düzeltirse
karşılaştırmalı bilgide yapılması gereken düzeltmeleri saymıştır.
Yapı ve İçerik
Giriş
42. Bu
standart, belli açıklamaların bilanço, gelir tablosu ve özkaynaklar
değişim tablosunda, diğer kalemlerin ise bu tablolarda veya dipnotlarda
yer almasını öngörür. TMS 7, nakit akış tablosunun sunuluşuyla ilgili
kuralları içerir.
43. Bu standart
“sunuluş” terimini bazen bilanço, gelir tablosu, özkaynaklar değişim
tablosu ve nakit akış tablosunda, hatta dipnotlarda yer alan kalemleri
de içine alır biçimde, geniş anlamda kullanır.
Bu sunuluş
biçimi diğer Standard ve Yorumlar tarafından da önerilmektedir. Bu
Standardın herhangi bir yerinde veya diğer Standart ve yorumlarda aksi
belirtilmediği takdirde, bu sunuluşlar ya bilanço, gelir tablosu,
özkaynak değişim tablosu ve nakit akış tablosunda (bunlardan hangisi
uygunsa), ya da dipnotlarda yapılır.
Finansal
Tabloların Belirlenmesi
44. Finansal tablolar açıkça tanımlanmalı ve birlikte
yayınlandıkları dökümanda diğer bilgilerden ayrılmalıdır.
45. TMS yanlızca finansal tablolara uygulanır ve yıllık rapor
veya diğer dökümanlarda sunulan bilgilere uygulanmaz. Bu nedenle
kullanıcıların TMS’ye göre hazırlanmış bilgiyle, işlerine yarayan ancak
TMS’ye tabi olmayan diğer bilgileri biribirlerinden ayırmalarında yarar
vardır.
46. Finansal tabloların her bölümü açıkça belirtilmelidir.
Ayrıca aşağıdaki bilgiler de açık bir biçimde gösterilmeli ve bilgilerin
doğru dürüst anlaşılması için gerektiğinde tekrarlanmalıdır:
(a)
raporlayan işletmenin adı veya diğer kimlik bilgileri ve
bu bilgide önceki bilanço tarihinden beri olan değişiklikler,
(b)
finansal tabloların tek bir şirketi mi yoksa şirketler
grubunu mu içerdiği,
(c)
bilanço tarihi veya finansal tablonun kapsadığı dönem,
finansal tablonun bölümü için bunlardan hangisi uygunsa;
(d)
TMS 21 Kur Değişimlerinin Etkileri’nde tanımlandığı gibi,
kullanılan para birimi; ve
(e)
Finansal tabloda sunulan tutarların yuvarlanma derecesi.
47. 46. paragrafta belirtilen şartlar normal olarak finansal
tabloların bir sayfasında sayfa başlıklarına ve kısaltılmış sütun
başlıklarına yer verilmek suretiyle sağlanır. Bu tür bilgilerin en iyi
şekilde sunulabilmesi için uygun bir değerlendirmenin yapılması gerekir.
Örneğin, finansal tablolar elektronik ortamda sunulduğu takdirde, her
zaman ayrı sayfalar kullanılmaz; bu durumda yukarıdaki unsurlar, mali
tablolarda yer alan bilgilerin doğru bir biçimde anlaşılmasını
sağlayacak sıklıkta tekrarlanır.
48. Sunulan bilgilerin sunumunda kullanılan para biriminin bir
veya milyon hanelerine yuvarlanarak ifade edilmesi, genellikle finansal
tabloları daha anlaşılabilir hale getirir. Ancak bunun kabul edilebilir
olması sunumun yuvarlama düzeyinin açıklanması ve önemli bilgilerin
ihmal edilmemesine bağlıdır.
Raporlama
Dönemi
49.
Finansal tablolar en az yılda bir kez sunulur. Bir kuruluşun bilanço
tarihi değiştiğinde ya da finansal tablolar bir yıldan daha uzun ya da
daha kısa bir dönem için hazırlandığında, finansal tabloların kapsadığı
dönemin açıklanmasına ilaveten kuruluş:
(a)
finansal tablolarının bir yıldan daha uzun ya da daha
kısa bir dönemi kapsamasının nedenini; ve
(b)
gelir tablosu, özkaynak değişim tablosu ve ilgili
açıklayıcı notların tümüyle karşılaştırılabilir olmadığını
açıklayacaktır.
50. Normal olarak, finansal tablolar düzenli olarak bir yıllık
bir dönemi kapsamak üzere düzenlenir. Ancak bazı kuruluşlar, işlevinin
bir gereği olarak, örneğin 52 haftalık dönem için raporlamayı tercih
ederler.
Bu standart
böyle bir uygulamaya engel değildir. Çünkü sonuçta düzenlenen finansal
tablolar bir yıllık dönem için düzenlenen finansal tablolardan önemli
bir farklılık göstermez.
Bilanço
Kısa ve Uzun
Vade Farkı
51. Bir kuruluş, likidite temeline dayalı sunumun daha
güvenilir ve yararlı bilgi sağladığı durumlar hariç, dönen ve duran
varlıklarını ve kısa ve uzun vadeli yükümlülüklerini 57- 67. paragraflar
uyarınca bilançoda ayrı ayrı sınıflandırarak sunacaktır.
52. Hangi sunum yöntemi kullanılırsa kullanılsın ; (a) bilanço
tarihinden itibaren oniki ay içinde; ve (b) bilanço tarihinden itibaren
oniki ayı aşan sürede ödenmesi ve tahsili beklenen tutarları birlikte
içeren her varlık ve borç kalemi için kuruluş, oniki aydan uzun vadede
gerçekleşmesi beklenen tahsliat ve ödeme tutarlarını açıklayacaktır.
53. Eğer kuruluş açıkça belirlenebilen bir
faaliyet döngüsü içinde mal ve hizmet arzında bulunuyorsa, uzun ve kısa
vadeli varlıkların ve borçların, işletme sermayesi olarak sürekli dönen
net varlıklar ve işletmenin uzun vadeli faaliyetlerinde kullanılanlar
olarak bilançoda ayrıca sınıflandırılması, yararlı bilgi sağlar. Aynı
zamanda böyle bir sınıflama, cari faaliyet döneminde tahakkuk etmesi
beklenen varlıkları ve aynı dönem içinde ödenecek olan borçları açıkça
gösterir.
54. Bazı kuruluşlar, örneğin mali kuruluşlar,
açıkça belirlenebilen bir faaliyet döngüsü içinde mal ve hizmet
sunumunda bulunmadıkları için, varlıkların ve borçların kısa ve uzun
vadeli olarak sunulması yerine, likiditeye göre artan veya azalan sırada
sunulması daha güvenilir ve tutarlı bilgi sağlar.
55. 51. paragrafın uygulanması, işletmenin bazı
varlık ve borçlarını kısa ve uzun vadeli olarak sınıflamasına ve
diğerlerini de, böyle bir sunum daha güvenilir ve tutarlı bilgi
sağladığı takdirde, likidite esasına göre sınıflamasına izin verir.
Böyle bir karma sunuma gereksinim işletmenin farklı faaliyetleri olması
halinde ortaya çıkabilir.
56. Varlıkların
ve borçların beklenen vadelerine ilişkin bilgi, işletmenin likidite ve
borç ödeme gücünün belirlenmesinde yararlıdır. TMS 32 finansal
varlıkların ve finansal borçların vade tarihlerinin açıklanmasını
öngörür. Finansal varlıklar ticari ve diğer alacakları, finansal borçlar
ticari ve diğer borçları içerir. Kısa ve uzun vadeli olarak
sınıflandırılmış olsalar da olmasalar da stoklar ve karşılıklar gibi,
parasal olmayan varlıkların ve borçların beklenen tahsilat ve ödeme
tarihlerine ilişkin bilgi yararlıdır. Örneğin, işletme bilanço gününden
sonra oniki aydan uzun sürede paraya çevrilmesi beklenen stokların
tutarını raporlar. (açıklar).
Dönen Varlıklar
57. Bir varlık
aşağıdaki kriterlerden herhangi birine uyduğu takdirde dönen varlık
olarak sınıflandırılır:
(a)
işletmenin normal
faaliyet dönemi içinde paraya çevrilmesinin, satılmasının veya
tüketilmesinin beklenmesi;
(b)
özellikle ticari amaçla
elde bulundurulması;
(c)
bilanço gününden sonra
oniki ay içinde paraya çevrilmesi; veya
(d)
(TMS 7) Nakit Akış Tablosu’nda tanımlandığı gibi bilanço
tarihinden sonra en az oniki ay içinde bir borcun ödenmesi için
kullanılmak üzere veya başka bir nedenle sınıflandırılmamış olmak
koşuluyla, nakit veya nakit benzeri olanlar.
Diğer tüm
varlıklar duran varlık olarak sınıflanacaktır.
58. Bu standart ”duran” terimini uzun vadeli maddi, maddi
olmayan ve finansal varlıklar için kullanır. Anlamı açık olduğu sürece
alternatif terimlerin kullanılmasına engel değildir.
59. Kuruluşun faaliyet dönemi, işleme tabi tutulmak üzere
tedarik edilen varlıkların nakit veya nakit benzeri bir unsura
çevrilmesi arasında geçen süredir. Eğer işletmenin normal faaliyet
süresi açıkça belirlenemiyorsa, süresi oniki ay olarak varsayılır. Dönen
varlıklar bilanço gününden sonraki oniki ay içinde paraya dönüşmeleri
beklenmiyor olsa bile, normal faaliyet dönemi içinde satılan, tüketilen
ve paraya çevrilen varlıkları (örneğin, stoklar ve ticari alacaklar gibi
) içerir. Dönen varlıklar ayrıca, özellikle ticari amaçla elde tutulan
(TMS 39 Finnansal Araçlar: Tahakkuku ve Ölçümü’ne göre bu gruba giren
finansal varlıklar ticari amaçla elde tutulanlar olarak sınıflandırılır)
ve uzun vadeli finansal varlıkların vadesi gelmiş kısımlarını içerir.
Kısa Vadeli
Yabancı Kaynaklar
60. Bir yabancı kaynak aşağıdaki kriterlerden birine uyduğu
takdirde kısa vadeli olarak sınıflandırılır:
a) kuruluşun
normal faaliyet dönemi içinde ödenmesinin beklenmesi;
b) özellikle
ticari amaçla elde tutulması;
c) bilanço
gününden sonra oniki ay içinde ödenecek olması; veya
d) kuruluşun
borcunu, bilanço gününden sonra en az oniki ay içinde ödemesini
erteleyecek koşulsuz bir hakkının olmaması.
61. Ticari borçlar ve personelle ilgili bazı tahakkuklar ve
diğer faaliyet maliyetleri gibi bazı kısa vadeli borçlar, kuruluşun
normal faaliyet dönemi içinde kullanılan işletme sermayesinin bir
parçasıdır. Faaliyetle ilgili bu tür kalemler, bilanço gününden itibaren
oniki aydan daha uzun bir sürede ödenecek olsalar bile, kısa vadeli
yabancı kaynaklar olarak sınıflandırılır. Kuruluşun varlık ve yabancı
kaynaklarının sınıflanmasında aynı normal faaliyet dönemi uygulanır.
Eğer kuruluşun normal faaliyet dönemi açıkça belirlenemiyorsa, sürecin
oniki ay olduğu varsayılır.
62. Diğer kısa vadeli yabancı kaynaklar normal faaliyet dönemi
içinde ödenmemiş ancak vadeleri bilanço gününden itibaren oniki ay
içinde dolmakta olan veya sadece ticari amaçla elde tutulan yabancı
kaynaklardır.
63. İşletme,
a) orijinal
vade oniki aydan uzun olsa bile; ve
b) finansal
tabloların yayınlanması onaylanmadan önce ve bilanço tarihinden sonra,
uzun vadeli yeni bir f inansman sözleşmesi veya yeni bir ödeme planı
yapılmış olsa bile, finansal yabancı kaynaklarını, vadeleri bilanço
tarihinden sonra oniki ay içinde doluyorsa, kısa vadeli olarak
sınıflar.
64.
Kuruluş, bilanço tarihinden sonra en az oniki ay içinde borcu yeniden
finanslamayı veya döndürmeyi umar ve tercih ederse, bu borcu, aksi
takdirde kısa dönemde ödenecek olsaydı bile, uzun vadeli olarak
sınıflar. Ancak, borcun yeniden finansmanı veya döndürülmesi kuruluşun
tercihi değilse (örneğin, yeniden finansman sözleşmesi mevcut değildir),
yeniden finansman olasılığı (potansiyeli) dikkate alınmaz ve borç kısa
vadeli olarak sınıflanır.
65.
Eğer kuruluş bilanço gününde veya bilanço gününden önce uzun vadeli borç
sözleşmesindeki, borcu talep edilmesi halinde ödenebilir hale getiren,
bir maddeyi ihlal ederse, alacaklı bilanço tarihinden sonra ve finansal
tabloların yayınlanmasının onaylanmasından önce, bu ihlalden ötürü bir
ödeme talebinde bulunmayacağı konusunda kuruluşla anlaşsa bile, bu borç
kısa vadeli olarak sınıflandırılır. Bu borç kısa vadeli olarak
sınıflandırılır çünkü bilanço gününde kuruluş, bu tarihten itibaren
borcun ödenmesini en az oniki ay erteleyecek koşulsuz bir hakka sahip
değildir.
66.
Ancak, bilanço tarihinde alacaklı, en az oniki ay sonra sona erecek olan
ve kuruluşun ihlali ortadan kaldırılabileceği ve kendisinin hemen ödeme
talebinde bulunamayacağı bir pişmanlık dönemi tanıma konusunda
işletmeyle uzlaşmaya varmışsa, borç uzun vadeli olarak sınıflandırılır.
67.
Kısa vadeli olarak sınıflandırılmış borçlar açısından, bilanço tarihiyle
finansal tabloların yayınlanma onayı tarihi arasında eğer aşağıdaki
olaylar olursa bunlar, TMS 10, Bilanço Tarihinden Sonraki Olaylar’a
göre, düzeltme gerektirmeyen olaylar olarak gösterilecektir:
(a) uzun
vadeli yeni finansman sağlamak;
(b) uzun
vadeli borç sözleşmesiyle yapılan ihlalin düzeltilmesi; ve
(c)
alacaklıdan uzun vadeli borç sözleşmesinin ihlalinin düzeltilmesi için
bilanço tarihinden itibaren en az oniki ay sonra sona erecek olan bir
pişmanlık döneminin sağlanması.
Bilançoda
Yer Alacak Bilgiler
68. Aşağıdaki tutarları gösteren kalemler, en azından,
finansal tablolarda paragraph 68A ile uyumlu olarak sunulmadığı sürece
bilançoda gösterilmelidir.
a)
maddi duran varlıklar,
b)
yatırım malları; (Yatırım amaçlı gayrimenkuller)
c)
maddi olmayan duran varlıklar,
d)
finansal varlıklar (e), (h) ve (i) şıklarında
gösterilenler hariç;
e)
özkaynak yöntemine göre izlenen yatırımlar, (iştirakler,
bağlı ortaklıklar)
f)
biyolojik varlıklar;
g)
stoklar,
h)
ticari ve diğer alacaklar;
i)
nakit ve nakit benzerleri;
j)
ticari ve diğer borçlar;
k)
karşılıklar;
l)
finansal borçlar ( (j) ve (k) şıklarında gösterilenler
hariç);
m)
TMS 12’de tanımlandığı gibi, dönem vergisiyle ilgili
borçlar ve varlıklar;
n)
TMS 12’de tanımlandığı gibi, ertelenen vergi borçları ve
ertelenen vergi varlıkları;
o)
Özkaynaklarda gösterilen azınlık hakları; ve
p)
Ana şirketin ortaklarına ait çıkarılmış sermaye ve
yedekler.
68A.
Bilanço, aşağıdaki tutarları gösteren kalemleri de içerecektir.
a)
Satılmak üzere elde tutulan varlıklar ile TFRS 5’e gore
satılmak üzere elde tutulan ve elden çıkarılacaklar grubuna dahil olan
varlıkların toplamı,
b)
TFRS 5’e göre satılmak üzere elde tutulanlar olarak
sınıflandırılan ve elden çıkarılacaklar grubuna dahil olan yükümlülükler.
69. Kuruluşun finansal durumunu anlamada bu tür bir sunum
uygun olduğu takdirde, bilançoda ek kalemler, başlıklar ve ara toplamlar
gösterilecektir.
70. Eğer kuruluş dönen ve duran varlıklarını ve kısa ve uzun
vadeli borçlarını bilançoda ayrı ayrı sınıflandırıyorsa, ertelenmiş
vergi varlıklarını (borçlarını) dönen varlıklar (kısa vadeli borçlar)
olarak sınıflamayacaktır.
71. Bu standard kalemlerin hangi sıra ve biçimde sunulacağını
açıklamaz. 68. paragraf sadece, bilançoda ayrı olarak sunulmaya yeter
ölçüde birbirlerinden nitelik ve işlev olarak farklı olan kalemlerin,
bir listesini verir. Ayrıca:
a)
kalemin boyutu, niteliği veya işlevi veya benzer
kalemlerin bir araya toplanması kuruluşun finansal durumunun anlaşılması
için uygun olduğu takdirde, yeni kalemler eklenir; ve
b)
kuruluşun finansal durumunun anlaşılmasına uygun bilgi
sağlamak amacıyla, kalemlerin bir araya toplanması, kuruluşun ve
işlemlerinin niteliğine göre, düzeltilebilir. Örneğin, banka TMS 30’daki
daha özel kuralları uygulamak için, yukarıdaki açıklamaları düzeltir.
72. Ek kalemlerin ayrı olarak sunulup sunulmayacağının
değerlendirilmesi aşağıdaki hususlara göre yapılır:
(a) varlıkların
niteliği ve likiditesi;
(b) varlıkların
kuruluştaki işlevi (fonksiyonu); ve
(c) borçların
tutarı, niteliği ve zamanlaması (vadesi).
73.
Farklı varlık grupları için farklı ölçü temellerinin kullanılması,
bunların nitelik veya işlevlerinin farklı olması ve bu nedenle farklı
kalemler olarak sunulmasını önerir. Örneğin; TMS 16 Maddi Duran
Varlıklara göre farklı maddi duran varlıklar maliyet bedeliyle veya
yeniden değerlendirilmiş tutarlarıyla gösterilir.
74. Kuruluş, sunulan kalemlerin alt
sınıflamalarını, kuruluşun faaliyetlerine uygun bir şekilde ya bilançoda
ya da dipnotlarda sunacaktır.
75. Alt
sınıflamalardaki ayrıntı, TMS’nin kurallarına ve tutarların boyutu,
niteliği ve işlevine, dayanır. 72. paragrafta belirtilen unsurlar da,
alt sınıflamaların belirlenmesinde kullanılan ölçülere karar vermek
kullanılır.
Her kalem için açıklama ve sunum farklıdır, örneğin:
a)
maddi duran varlık kalemleri TMS 16’ya göre kendi içinde
sınıflandırılmıştır;
b)
alacaklar, ticari müşterilerden olan alacaklar, ilgili
taraflardan olan alacaklar, peşin ödemeler için (gelecek aylara, yıllara
ait ödemeler) ve diğerleri biçiminde sınıflanır;
c)
stoklar, TMS 2 Stoklar’a göre, ticari mal, ilk madde ve
malzeme, yarı mamul ve mamul olarak alt sınıflara ayrılır;
d)
karşılıklar, personel sosyal güvencesiyle ilgili olan
karşılıklar ve diğerleri diye ayrılır; ve
e)
özkaynaklar, ödenmiş sermaye ( imtiyazlı hisse senetleri
belirtilerek) yedekler gibi çeşitli sınıflara ayrılır.
76. Kuruluş aşağıdaki hususları ya bilançoda ya da dipnotlarda
açıklayacaktır:
a) paylara
bölünmüş sermayenin her sınıfı için
(i) kayıtlı
sermayeyi oluşturan hisse senedi sayısı;
(ii)
çıkarılan ve tamamı ödenen ve çıkarılan fakat tamamı ödenmeyen hisse
senetlerinin sayısı;
(iii) bir
hisse senedinin nominla değeri veya hisse senetlerinin nominal değerinin
olmadığı;
(iv)
dönembaşı ve dönem sonunda bulunan hisse senetleri sayısının
uyumlaştırılması;
(v)
temettülerin dağıtımı ve sermayenin geri ödenmesindeki sınırlamalarda
dahil söz konusu sermaye sınıfıyla ilgili haklar, imtiyazlar ve
sınırlamalar (kısıtlamalar)
(vi) kuruluş
tarafından veya iştirakleri veya bağlı ortakları tarafından bulundurulan
kuruluşun kendi hisse senetleri; ve
(vii) vadeli
işlemler ve sözleşmeler gereği yapılacak hisse senedi satışları için
çıkarılmak üzere kuruluşta bulundurulan hisse senetleri, vadeleri ve
tutarları; ve
(b)
özkaynaklardaki yedeklerin herbirinin niteliği ve amacıyla ilgili
açıklama.
77. Paylara bölünmüş sermayesi olmayan kuruluşlar, örneğin adi
ortaklıklar ve vakıflar, özkaynakda hakkı olan her grup için dönemde
meydana gelen değişiklikleri ve yine özkaynakta hakkı olan her grup için
hakları, imtiyazları ve sınırlamaları göstererek, 76 (a) paragrafta
istenenlere eşit bilgileri açıklayacaktır.
Gelir
Tablosu
Dönemin Kar
Veya Zararı
78. Dönemde tahakkuk eden tüm gelir ve gider kalemleri, bir
standart veya yorumda aksi öngörülmediği takdirde, kar veya zarara
aktarılacaktır.
79. Normal olarak, dönemde tahakkuk eden tüm gelir ve gider
kalemleri kar veya zarara dahil edilirler. Buna muhasebe tahminlerindeki
(öngörülerindeki) değişikliklerin etkileri de dahildir. Ancak, dönemin
kar veya zararına bazı kalemlerin dahil edilemeyeceği durumlar olabilir.
TMS 8 böyle iki durumla ilgilenir: bunlar hataların düzeltilmesi ve
muhasebe politikalarında değişikliklerin etkisidir.
80. Diğer standartlar çerçevedeki gelir ve gider tanımına uyan
kalemleri içerir. Fakat bunlar genellikle kar veya zarara dahil
edilmezler. Bunun örnekleri, yeniden değerleme artışları (bakınız TMS
16), yurt dışındaki faaliyetle ilgili finansal tabloların yöresel para
birmine çevrilmesi nedeniyle ortaya çıkan bazı karlar ve zararlar (bakınız
TMS 21) ve satışa hazır finansal varlıkların yeniden değerlendirilmesi
sonucu ortaya çıkan karlar ve zararlardır (bakınız TMS 39).
Gelir
Tablosunda Yer Alacak Bilgiler
81. Gelir tablosu enazından dönemle ilgili aşağıdaki tutarları
gösteren kalemleri içerecektir:
(a)gelir (hasılat)
(b)
finansman maliyetleri,
(c) özkaynak
yöntemine göre izlenen iştirakler ve bağlı ortaklıkların kar veya zarar
payları;
(d)
varlıkların elden çıkarılması veya faaliyetin sona erdirilmesiyle ilgili
borçların tasfiyesi nedeniyle tahakkuk eden vergi öncesi kar veya zarar;
(e) vergi
gideri (karşılığı); ve
(f) kar veya
zarar.
82. Aşağıdaki kalemler, dönem kar veya zararının dağıtımı (paylaştırılması,
üleştirilmesi) olarak gelir tablosunda sunulacaktır:
(a) azınlıklara
ilişkin kar veya zarar; ve
(b) ana
şirketin ortaklarına ait olan kar veya zarar.
83.
Ek kalemler, başlıklar ve ara toplamlar, böyle bir sunum işletmenin
finansal performansının anlaşılması için uygun olduğu takdirde, gelir
tablosunda gösterilecektir.
84.
İşletmenin çeşitli faaliyetlerinin, işlemlerinin ve diğer olayların
etkileri yoğunluk, kar veya zarar yaratma potansiyelleri ve tahmin
edilebilirlik açılarından farklı olduğu için finansal performansın
bölümlerinin açıklanması, ulaşılan finansal performansın anlaşılmasına
ve gelecekteki sonuçların projeksiyonunun yapılmasına, yardımcı olur.
Finansal performansın unsurlarının açıklanması için gerekli olduğu
takdirde, gelir tablosuna ek kalemler eklenebilir ve yapılan açıklamalar
ve kalemlerin sıralaması düzeltilir. Bu durumda dikkate alınması gereken
hususlar önemlilik ve gelir ve gider kalemlerinin nitelik ve
işlevleridir. Örneğin, banka TMS 30’un çok daha özel kurallarını
uygulamak için açıklamaları düzeltir. 32. paragraftaki koşullar
gerçekleşmediği takdirde gelir ve gider kalemleri mahsup edilmez.
85.
İşletme, hiçbir gelir veya gider kalemini ne gider tablosunda ne de
dipnotlarda olağandışı kalemler olarak göstermeyecektir.
86.
Bir gelir veya gider kalemi önemliyse, bunun niteliği ve tutarı ayrı
ayrı sunulacaktır.
87.
Gelir ve gider kalemlerinin ayrı ayrı sunulmasını gerektirecek hususlar
şunlardır:
(a)
stokların net gerçekleşebilir değerine veya maddi duran varlıkların geri
kazanılabilir tutarına indirgenmesi için ayrılan karşılık giderleri ve
bunların iptali;
(b)
işletmenin faaliyetlerinin yeniden yapılandırılması ve yeniden
yapılandırma maliyetleriyle ilgili karşılıkların iptali;
(c) maddi
duran varlıkların elden çıkarılması;
(d)
yatırımların elden çıkarılması;
(e)
faaliyetlerinin sona erdirilmesi,
(f) tasfiyeyle
ilgili ödemeler; ve
(g)
karşılıklarla ilgili diğer iptaller.
88.
İşletme, giderlerin işletme içindeki niteliklerine veya işlevlerine
dayanan, bunlardan hangisi daha güvenilir ve tutarlı bilgi sağlıyorsa,
ona dayalı bir gruplamayla analizini sunacaktır.
89. İşletmelerin 88. paragrafta istenen analizleri gelir
tablosunda yapmaları tavsiye edilmektedir.
90. Giderler, yoğunluk, kar veya zarar yaratma
potansiyeli ve tahmin edilebilirlik açılarından farklı olabilen finansal
performansın kısımlarını ortaya koymak için, alt gruplara ayrılır. Bu
analiz iki biçimden birine göre yapılır.
91. Analizlerin, ilk biçimi giderlerin niteliği
yöntemidir. Bu biçimde giderler, gelir talosunda niteliklerine göre
(örneğin, amortisman, malzeme alışları, nakliye maliyetleri, sosyal
yardımlar ve reklam maliyetleri) toplanır. (birleştirilir, gruplanır) ve
kuruluşun çeşitli fonksiyonlarına dağıtılmazlar. Bu yöntemin uygulanması
kolay olabilir çünkü giderlerin fonksiyonel sınıflamaya dağıtılması
gerekmez. Giderlerin niteliklerine göre sınıflanmasına ilişkin örnek
aşağıdadır:
|
Gelir |
X |
|
Diğer Gelirler |
X |
|
Mamul ve yarı mamul stoklarında değişim
|
X |
|
Kullanılan hammade ve diğer tüketim
malları |
X |
|
Sosyal yardım maliyetleri
|
X |
|
Amortisman ve itfa giderleri |
X |
|
Diğer giderler |
X |
|
Toplam giderler |
|
(X) |
|
Kar |
|
X |
92. Analizlerin ikinci
biçimi giderlerin fonksiyonu veya “satışların maliyeti” yöntemidir ve
giderleri, satışların maliyeti veya örneğin dağıtım veya yönetim
faaliyetleri maliyetlerinin bir parçası olarak, fonksiyonlarına göre
sınıflar. İşletme, en azından, bu yöntemde satışlarının maliyetini diğer
giderlerden ayrı olarak sunar. Bu metot kullanıcılara gidelerini
niteliğe göre sınıflanmasından daha tutarlı bilgi sağlar, fakat
maliyetlerin fonksiyonlara paylaştırılması keyfi dağıtımları ve ciddi
değerlendirmeleri gerektirebilir. Giderlerin fonksiyona göre
sınıflanmasına ilişkin örnek aşağıdadır:
|
Gelir |
X |
|
Satışların
Maliyeti |
(X) |
|
Satış karı |
X |
|
Diğer gelir |
X |
|
Dağıtım maliyetleri |
(X) |
|
Yönetim Giderleri |
(X) |
|
Diğer giderler |
(X) |
|
Kar |
X |
93. Giderleri fonksiyon
esasına göre sınflayan işletmeler, amortisman ve itfa giderlerini ve
sosyal yardım giderlerini içeren giderlerin nitelikleriyle ilgili ek
bilgi sunacaklardır.
94. Giderin fonksiyonun
metodu ve giderin niteliği metodu arasında tercih yapma, tarihi ve
endüstriyel unsurlara ve işletmenin niteliğine dayanır. Her iki metot da
kuruluşun satış veya üretimiyle birlikte doğrudan veya dolaylı olarak,
değişebilecek maliyetlerle ilgili belirtiler sağlar.
Her sunuş yönteminin değişik tipteki
bir kuruluşa yararı olduğu için standard, yönetimin en tutarlı ve
güvenilir sunuş metodunu seçmesini önerir. Ancak, giderlerin niteliğiyle
ilgili bilgi gelecekteki nakit akışlarının tahmininde yararlı olduğu
için giderler fonksiyonlarına göre sınıflandırıldıkları takdirde ek
bilgilerin sunulmasına gerek vardır. 93. paragraftaki “sosyal yardım”
TMS 19’daki Sosyal Yardımlarla aynı anlamdadır.
95. İşletme ya gelir
tablosunda, ya özkaynak değişim tablosunda veya dipnotlarda dönem içinde
dağıtılmak üzere tahakkuk eden temettü tutarını ve hisse başına düşen
tutarı açıklayacaktır.
Öz Kaynak Değişim Tablosu
96. Kuruluş tabloda aşağıda
sayılanları göstererek özkaynaklar değişim tablosunu sunacaktır:
a)
dönem kar veya zararı;
b)
diğer standartlar veya yorumlar tarafından istenen,
doğrudan özkaynaklarda tahakkuk ettirilen dönemin herbir gelir ve gider
kalemi ve bu kalemlerin toplamı;
c)
ana şirket ortaklarına ve azınlık haklarına düşen toplam
tutarları ayrı ayrı göstermek suretiyle dönemin toplam gelir ve gideri
((a) ve (b) nin toplamı olarak hesaplanan); ve
d)
özkaynakların her bölümü için, TMS 8’e
göre tahakkuk ettirilen, muhasebe politikalarındaki değişikliklerin ve
düzeltilen hataların etkileri.
97. İşletme, ya özkaynaklar
değişim tablosunda veya dipnotlarda aşağıdaki husuları da sunacaktır:
a)
ortaklara yapılan dağıtımları ayrı
olarak göstermek suretiyle, kuruluşun ortaklarla ortakların kendi
iradeleri dahilinde yaptıkları işlemlerin tutarları;
b)
dönem başındaki ve bilanço tarihindeki
dağıtılmış karlar bakiyesi (e.g. birikmiş kar veya zarar) ve dönem
içinde meydana gelen değişiklikler.
c)
Her değişikliği ayrı göstermek
suretiyle, her sermaye sınıfının ve her yedeğin dönem başı ve dönem sonu
defter değerlerinin uyumlaştırılması.
98. Kuruluşun iki bilanço
tarihi arasında özkaynaklarında meydana gelen değişiklikler, dönem
içinde net varlıklarındaki artış veya azalışları yansıtır. Ancak,
ortaklarla bunların ortak olmaları nedeniyle ortaya çıkan işlemler (örneğin,
sermaye katkıları, kuruluşun özkaynak araçlarının yeniden tedariki ve
temettüler gibi) ve bu işlemlerle doğrudan ilgili giderler, hariçtir.
Özkaynaklardaki değişikliğin tümü, dönem içinde kuruluşun
faaliyetlerinin yarattığı, kar ve zararları da içeren, dönemin tüm gelir
ve giderleridir (bu gelir ve gider kalemlerinin kar ve zarar içinde veya
doğrudan özkaynaklardaki değişme olarak yer alması fark etmez).
99. Bu standard, başka bir
standart veya yorumda tersi öngörülmediği takdirde, dönemde tahakkuk
eden tüm gelir ve gider kalemlerinin kar ve zarar içine sokulmasını
öngörür. Diğer standartlar bazı kar ve zararların (örneğin yeniden
değerleme artış ve eksilişleri, bazı kur farkları, satışa hazır finansal
varlıkların yeniden değerlendirilmesi sonucu oluşan kar veya zararlar ve
dönem vergisinin ve ertelenen verginin ilgili tutarları gibi) doğrudan
özkaynaklarda değişiklik olarak tahakkuk ettirilmesini öngörür.
100. TMS 8, başka bir standart
veya yorum aksini öngörmediği takdirde, muhasebe politikalarındaki
değişiklikleri devreye sokmak için mümkün olduğu ölçüde geriye yönelik
düzenlemeler yapılmasını öngörür. Ayrıca TMS 8, mümkün olduğu ölçüde,
hataların düzeltilmesi için geriye yöenlik olarak, yeniden
hesaplamaların yapılmasını öngörür. Geriye yönelik düzeltmeler ve
yeniden hesaplamalar, bir standart veya yorum geriye dönük düzeltmenin
özkaynağın başka bir bölümünde yapılmasını öngörmüyorsa, dağıtılmamış
karların bakiyesine yapılır. Paragraf 96 (d), muhasebe politikalarındaki
değişikliklerden ve hataların düzeltilmesi nedeniyle özkaynak değişim
tablosunda yer alan her özkaynak grubu için yapılan toplam düzeltmelerin
ayrı ayrı gösterilmesini öngörür. Bu düzeltmeler bir önceki her dönem ve
dönem başı için sunulur.
101. 96 ve 97. maddelerdeki
kurallar çeşitli biçimlerde karşılanır. Bir örnek, özkaynaklardaki her
kalemin açılış ve kapanış kalanlarının uyumlaştırıldığı, sütunlar
biçiminde sunumdur. Bir diğer alternatif, sadece 96. maddede sıralanan
kalemlerin özkaynak değişim tablosunda sunulmasıdır. Bu yaklaşımda 97.
maddede sayılan kalemler dipnotlarda gösterilir.
Nakit Akış Tablosu
102. Nakit akış bilgisi,
finansal tablo kullanıcılarına kuruluşun nakit ve nakit benzerlerini
yaratma becerisini ve kuruluşun bu nakit akışlarını kullanma nedenlerini
değerlendirmede, temeller oluşturur. TMS 7 Nakit Akış Tabloları, nakit
akış tablosunun ve ilgili açıklamaların sunuluşuyla ilgili kuralları
ortaya koyar.
Dipnotlar
103. Dipnotlar
(a)
finansal tabloların düzenlenmesinde
kullanılan temeller ve 108-115. paragraflara uygun olarak kullanılan
özel muhasebe politikalarıyla ilgili, ilgileri sunacak;
(b)
TMS’ında öngörülen fakat bilanço,
gelir tablosu, özkaynak değişimler tablosu veya nakit akış tablosunda
yer almayan bilgileri açıklayacak; ve
(c)
bilanço, gelir tablosu, özkkaynak
değişimler tablosu veya nakit akış tablosunda yer almayan fakat bunların
herhangi birinin anlaşılması için geçerli olan ek bilgiyi sağlayacaktır.
104. Dipnotlar, mümkün olduğu
ölçüde, sistematik bir biçimde sunulacaktır. Bilanço, gelir tablosu,
özkaynaklar değişim tablosu ve nakit tablosundaki her kalem, dipnotlarda
verilen ilgili bilgiye atıfta bulunacaktır.
105. Dipnotlar normal olarak,
kullanıcıların finansal tabloları anlamalarına ve bunların diğer
kuruluşların finansal tablolarıyla karşılaştırmalarını kolaylaştıran
bilgiler olup, aşağıdaki sırada sunulur:
(a)
TMS’le uyum tablosu (bkz
14. paragraf);
(b)
uygulanan önemli muhasebe
politikalarının özeti (bkz. 18. paragraf);
(c)
her tablonun ve sunulan
her kalemin sıralanış biçimiyle aynı sıralama düzeninde, bilanço, gelir
tablosu, özkaynak değişimler tablosu ve nakit akış tablosunda sunulan
her kalem için destekleyici bilgi; ve
(d)
aşağıdakileri içeren
diğer açıklamalar:
i)
koşullu borçlar (bkz. TMS
37) ve henüz tahakkuk etmemiş sözleşmeye bağlı yükümlülükler; ve
(ii) finansal olmayan
açıklamalar, örneğin kuruluşun finansal risk yönetim hedefleri ve
politikaları (bkz. TMS 32).
106.
Bazı koşullarda, dipnotlardaki özel kalemlerin sıralanışını değiştirmek
gerekli olabilir veya arzu edilebilir. Örneğin, her ne kadar birincisi
gelir tablosuyla ikincisi bilançoyla ilgili olsa da, kar veya zararda
tahakkuk eden gerçeğe uygun değerdeki değişikliklerle ilgili bilgi,
finansal araçların vadelerine ilişkin bilgiyle birleştirilebilir. Ancak,
dipnotların sistematik yapısı uygulanabildiği ölçüde sürdürülür.
107. Finansal
tabloların hazırlanış temelleri ve özel muhasebe politikalarına ilişkin
bilgi sağlayan dipnotlar, finansal tabloların ayrı bir bölümü olarak
sunulabilir.
Muhasebe Politikalarının
Açıklanması
108. Kuruluş
önemli muhasebe politikalarının özetinde aşağıdaki husuları
açıklayacaktır:
finansal tabloların
düzenlenmesinde kullanılan ölçüm temeli (veya temelleri) ; ve
finansal tabloların
anlaşılması için uygun olan diğer muhasebe politikaları.
109.
Kullanıcıların, finansal tablolarda hangi ölçü temel veya temellerinin (örneğin,
tarihi maliyet, cari maliyet, net gerçekleşebilir değer, gerçeğe uygun
değer veya geri kazanılabilir tutar) kullanıldığı konularında
bilgilendirilmeleri önemlidir, çünkü finansal tabloların hangi temele
göre hazrılandığı bunların analizini etkiler. Finansal tablolarda birden
çok ölçü temeli kullanılırsa örneğin, belli grup varlıklar yeniden
değerlenmişse, her ölçü temelinin uygulandığı varlık ve borç grubunu
göstermek yeterlidir.
110.
Belli muhasebe politikasının açıklanmasına karar verirken yönetim, bu
açıklamanın kullanıcıların raporlanan finansal performans ve finansal
durumda işlemlerin, diğer olayların ve koşulların nasıl yansıtıldığını
anlamalarını kolaylaştırıp kolaylaştırmayacağını dikkate alır. Belli
muhasebe politikalarının açıklanması, bu politikalar, Standartlar ve
Yorumlarca önerilen alternatifler arasından seçildiği takdirde
kullanıcılar için özellikle yararlıdır. Bu tür açıklamanın bir örneği,
iş ortaklığı biçimindeki bir kuruluşun ortağının kuruluştaki payını
kısmi konsolidasyon veya özkaynak yöntemine göre mi izlediğinin
açıklanmasıdır (bkz. TMS 31 İş Ortaklıklarında Haklar (paylar)). Bazı
standartlar, standardın izin verdiği değişik politikalar arasından
yönetimin yaptığı tercihleri de içeren özel muhasebe politikalarının
açıklanmasını özellikle öngörür. Örneğin, TMS 16 maddi duran varlıkların
çeşitli sınıfları için kullanılan ölçü temellerinin açıklanmasını
öngörür. TMS 23 Borçlanma Maliyetleri, borçlanma maliyetlerinin
oluştuklarında hemen gider olarak mı kaydedildiklerini yoksa ilgili
varlığın maliyetinin bir parçası olarak aktifleştirilip
aktifleştirilmediğinin açıklanmasını öngörür.
111.
Her işletme, finansal tablolarının kullanıcılarının bu tür işletmeler
için açıklanmasını bekledikleri faaliyetlerin ve politikaların,
niteliklerini dikkate alır. Örneğin, gelir vergisine tabi olan bir
kuruluşun, ertelenen vergi borçları ve varlıklarına uygulanabilenler de
dahil, gelir vergisiyle ilgili muhasebe politikalarını açıklaması
beklenir. Eğer bir kuruluşun dövize dayalı önemli yurtdışı faaliyetleri
ve işlemleri varsa, kur farkı kar ve zararlarının belirlenmesine ilişkin
muhasebe politikalarının açıklanması istenecektir (beklenecektir).
İşletmeler birleşmişse, şerefiyenin ve azınlık paylarının ölçülmes için
kullanılan politikalar açıklanır.
112.
Cari dönem ve önceki dönemlerdeki tutarlar önemli olmasa da, bir
muhasebe politikası, kuruluşunu faaliyetlerinin niteliği nedeniyle
önemli olabilir. Ayrıca TMS 8’e göre seçilip uygulanan her önemli
muhasebe politikasının açıklanması uygun olur.
113. İşletme,
finansal tablolarda yer alan tutarları en fazla etkileyen muhasebe
politikalarının uygulama sürecinde tahminleri içerenlerden (bkz. 116.
paragraf) ayrı olarak, yaptığı değerlendirmeleri muhasebe
politikalarının özetinde veya diğer dipnotlarda açıklayacaktır.
114. İşletmenin
muhasebe politikalarının uygulanmasında yönetim, tahminleri içerenlerden
ayrı olarak, finansal tablolarda yer alan tutarları önemli ölçüde
etkileyen, çeşitli değerlendirmeler yapar. Örneğin, yönetim aşağıdaki
hususların belirlenmesinde değerlendirmeler yapar:
a)
finansal varlıkların
vadeye kadar tutulan yatırımlar olup olmadığı;
b)
finansal varlıkların ve
kiralanmış varlıkların mülkiyetinin bütün önemli risk ve ödüllerinin
başka bir işletmeye devredilip devredilmediği;
c)
özünde belli malların
satışlarının bir finansman anlaşması olup olmadığı ve bu nedenle gelirde
bir artış meydana getirip getirmediği; ve
d)
kuruluşla özel amaçlı
kuruluş arasındaki ilişkinin özünün, özel amaçlı kuruluşun, kuruluş
tarafından kontrol edilip edilmediğini göstermesi.
115. 113.
paragrafa göre yapılan bazı açıklamalar diğer standartlar tarafından da
önerilmiştir. Örneğin,TMS 27, her ne kadar oylama veya potansiyel oylama
gücünün yarısından fazlası yavru şirketler tarafından sahiplenilmişse
de, ortaklar açısından yavru şirket olmamasına rağmen, kuruluş
ortaklığının bir kontrol oluşturamamasının nedenlerinin açıklanmasını
gerektirir. TMS 40, maddi duran varlıkların sınıflandırılmasının güç
olduğu hallerde, yatırım mallarının( yatırım amaçlı gayrimenkuller )
şirkete ait mülklerden ve işletmenin normal faaliyeti içinde satılmak
üzere bulundurulan mülklerden ayrılması için kullanılan kriterlerin
açıklanmasını önerir.
Tahmindeki Belirsizliğin
Temel Kaynakları
116. Kuruluş,
izleyen mali yılda varlıkların ve borçların defter değerlerinde önemli
düzeltmelere neden olmanın ciddi risklerini taşıyan geleceğe yönelik
temel varsayımlar ve tahmindeki belirsizliklerin ana kaynaklarıyla
ilgili bilgiyi bilanço tarihinde dipnotlarda açıklayacaktır. Söz konusu
varlıklar ve borçlarla ilgili olarak dipnotlar aşağıdaki ayrıntıları
içerecektir:
a) niteliklerini; ve
b) bilanço tarihindeki
defter değerlerini.
117. Bazı
varlıkların ve borçların defter değerlerinin belirlenmesi, gelecekteki
belirsiz olayların bu varlıklar ve borçlar üzerindeki bilanço
tarihindeki etkilerinin tahminini gerekli kılar. Örneğin, aşağıdaki
varlıkların ve borçların ölçülmesinde kullanılan gözlemlerin cari piyasa
fiyatının olmaması halinde maddi duran varlık sınıflarının geri
kazanılabilir tutarlarının hesaplanmasında, stoklardaki teknolojik
eskimenin etkisinde, sürmekte olan yasal işlemlerin gelecekteki sonucuna
bağlı tazminatlarda ve kıdem tazminatı yükümlülükleri gibi uzun vadeli
personel sosyal yardım borçlarıyla ilgili olarak geleceğe yönelik
tahminlerde bulunmak gerekir. Bu tahminler, nakit akışlarının veya
kullanılan iskonto oranlarının riske göre ayarlanması, maaşlarda
gelecekte meydana gelecek değişiklikler ve diğer maliyetleri etkileyen
fiyatlarda gelecekte meydana gelecek değişiklikler gibi varsayımları
içerir.
118. 116.
paragrafa göre açıklanan temel varsayımlar ve tahmin belirsizliğinin
diğer ana kaynakları, yönetimin en zor, subjektif veya karmaşık
değerlendirmelerini gerektiren tahminlerdir. Belirsizliklerin
gelecekteki muhtemel çözümlerini etkileyen değişkenlerin ve
varsayımların sayısı arttıkça bu değerlendirmeler daha subjektif ve
karmaşık bir hal almakta ve buna bağlı olarak varlıkların ve borçların
defter değerlerinde önemli değişiklikler yapma potansiyeli doğal olarak
artmaktadır.
119. İzleyen mali
yılda defter değerlerinin önemli değişikliğe uğrayabileceği riskini
taşıyan varlıklar ve borçlar bilanço gününde çok yakında gözlemlenmiş
piyasa fiyatına dayanan gerçeğe uygun değerle değerlenmişlerse, 116.
paragrafta öngörülen açıklamalara gerek yoktur (bunların gerçeğe uygun
değerleri izleyen mali yılda önemli ölçüde değişebilir ancak bu
değişiklik bilanço günündeki varsayımlara veya tahmin belirsizliklerinin
diğer kaynaklarına bağlı değildir).
120. 116.
paragraftaki açıklamalar finansal tablo kullanıcılarının, yönetimin
gelecek ve diğer tahmin belirsizliklerinin diğer temel kaynaklarıyla
ilgili yaptıkları değerlendirmeleri anlayacakları biçimde verilmiştir.
Sağlanan bilginin niteliği ve kapsamı, varsayımın ve diğer koşulların
niteliğine göre değişir. Yapılan açıklamaların bazı örnekleri şöyledir:
a)
varsayımın veya diğer
tahmin belirsizliğinin niteliği;
b)
defter değerlerinin
hesaplanmalarının altında yatan yöntemlere, varsayımlara ve tahminlere
olan duyarlılığı ve bu duyarlılığın nedenleri;
c)
etkilenen varlıkların ve
borçların defter değerleri açısından, izleyen yılda belirsizliklerin
beklenen çözümleri ve olası sonuçların kapsamı; ve
d)
eğer belirsizlikler
çözümlenmemişse, bu varlıklar ve borçlarla ilgili geçmiş varsayımlarda
yapılan değişikliklerin açıklaması.
121. 116.
paragraftaki açıklamaları yapmak için bütçe bilgilerini veya öngörüleri
açıklamak gerekli değildir.
122.
Temel varsayımın veya bilanço günündeki tahmin belirsizliğinin diğer bir
temel kaynağının muhtemel etkilerinin boyutunu açıklamak mümkün değilse
işletme, mevcut bilgiye dayanarak izleyen mali yışlda varsayımlardan
farklı sonuçların çıkmasının etkilenen varlık veya borcun defter
değerinde önemli düzeltmeler gerektireceğinin çok muhtemel olduğunu
açıklar. İşletme, ne olursa olsun varsayımdan etkilenen belli varlık
veya borcun (veya varlık veya borç sınıflarının) niteliğini ve defter
değerini açıklar.
123. 113.
paragrafta yapılan, işletmenin muhasebe politikalarının uygulanması
sırasında yönetimin yaptığı değerlendirmelerin açıklanmasının, 116.
paragrafta açıklanan tahmin belirsizliklerinin temel kaynaklarıyla bir
ilgisi yoktur.
124. 116.
paragraf tarafından açıklanması öngörülecek olan bazı temel
varsayımların açıklanması diğer standartlarca öngörülmüştür. Örneğin,
TMS 37, belli koşullarda tazminat (karşılık) gruplarını etkileyen
gelecekteki olaylarla ilgili temel varsayımların açıklanmasını öngörür.
TMS 32, gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlıkların ve
finansal borçların gerçeğe uygun değerlerinin tahmininde uygulanan
önemli varsayımların açıklanmasını öngörür. TMS 16, yeniden değerlenmiş
maddi duran varlıkların gerçeğe uygun değerinin tahmininde uygulanan
önemli varsayımların açıklanmasını öngörür.
Diğer Açıklamalar
125. Kuruluş
dipnotlarda şunları açıklayacaktır:
a)
finansal tabloların
yayınlanmak için onaylanmasından önce önerilen veya açıklanan ancak
dönem içinde ortaklara dağıtılmayacak olan temettülerin tutarı ve hisse
başına tutarı; ve
b)
henüz tahakkuk etmemiş
herhangi bir kümülatif imtiyazlı temettü.
126. Finansal
tablolarla birlikte bilgi olarak basılıp başka bir yerde açıklanmamışsa,
kuruluş aşağıdaki husuları da açıklayacaktır:
a)
kuruluşun ikametgahı ve
yasal yapısı, şirket olarak oluştuğu ülke ve kayıtlı büronun adresi
(veya eğer kayıtlı büronun olduğu yerden farklıysa, faaliyetin
sürdürüldüğü esas yer);
b)
kuruluşun faaliyetlerinin
ve esas çalışma alanlarının niteliklerinin açıklaması; ve
c)
ana şirketin adı ve
grubun son sahibi (holding)
127. Bu standart, 31/12/2005
tarihinden sonra başlayan hesap dönemlerinde uygulanmak üzere yürürlüğe
girer.
|