A. Şehirler Arasında Karayoluyla Yapılan Yolcu Taşıma İşlerinde Belge Düzeni
173 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin(1) (C/5) bölümünde, şehirler arası yolcu taşıma işiyle uğraşan otobüs işletmecilerinin; kendi otobüsleri ile yaptıkları veya acenteler (komisyoncular) ya da bağımsız otobüs firmalarına yaptırdıkları yolcu taşıma hizmeti karşılığında düzenlenecek belgeler ile bu belgelerin nasıl ve kimler tarafından düzenlenmesi gerektiği hususları açıklanmıştır.

Şehirler arası yolcu taşıma hizmeti karşılığında söz konusu Genel Tebliğde belirtilen şekilde belge düzenlenmesine devam edilebileceği gibi otobüs işletmecilerinin, acentelerin ve bağımsız otobüs sahiplerinin yolcu taşıma hizmetine ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun Mükerrer 257 nci maddesi ile Bakanlığımıza tanınan yetkiye dayanılarak bu Tebliğde açıklanan doğrultuda belge düzenleyebilmeleri uygun görülmüştür.

1. Şehirler Arası Yolcu Taşıma İşiyle Uğraşan Otobüs İşletmecilerinin Kendi Biletlerini Kullandırmak Suretiyle Yolcu Taşıttırmaları

Şehirler arası yolcu taşıma işiyle uğraşan otobüs işletmecileri, kendi otobüslerinde taşıyacakları yolcular için acentelere kendi biletlerini kullandırabilecekleri gibi kendi biletlerini kullandırmak suretiyle acenteler vasıtasıyla bağımsız otobüs sahiplerine de yolcu taşıttırabileceklerdir.

Acente, otobüs işletmecisi tarafından kendisine verilen yolcu taşıma biletini, her nüshasına kendi unvanını, adresini, vergi dairesini ve vergi kimlik numarasını içerir kaşeyi basmak suretiyle düzenleyecek ve bunları yolculara, yolcu listelerini de otobüs işletmesine bağlı otobüslere veya bağımsız otobüs sahiplerine verecektir.

Acente aldığı komisyon tutarına ilişkin otobüs işletmecisi firma adına; yolcu listesini alan bağımsız otobüs sahipleri de (komisyon bedelini mahsup ederek taşıma hizmet bedeli üzerinden) otobüs işletmecisine fatura düzenleyecektir.

2. Yolcu Taşıma Biletlerinin Düzenlenmesinde Ödeme Kaydedici Cihazların Kullanılması

Şehirler arası yolcu taşıma işiyle uğraşan otobüs işletmecilerinin kendi otobüsleri ile yaptıkları veya acenteler (komisyoncular) ya da bağımsız otobüs firmalarına yaptırdıkları yolcu taşıma hizmeti karşılığında, aşağıdaki esaslar çerçevesinde 31 Seri No.lu Ödeme Kaydedici Cihazlar Genel Tebliğinin I. bölümünde belirtilen bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihazlar kullanabilecek ve bu cihazlar vasıtasıyla düzenlenen fişler, Vergi Usul Kanununda yer alan yolcu taşıma bileti olarak kabul edilecektir.

Yolcu taşıma bileti düzenlemede kullanılacak bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihazların, 3100 sayılı Kanunun 5 inci maddesine göre Bakanlığımızca onaylanmış bulunması şarttır.

Bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihazlar kullanılmak suretiyle düzenlenecek yolcu taşıma biletleri “EK”deki şekil ve muhtevaya uygun olacaktır.

Faaliyetlerinde bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihazları kullanan ve müşterilerine “EK”deki örneğe uygun ödeme kaydedici cihaz fişlerini veren mükellefler, başka bir yolcu taşıma bileti düzenlemeyecektir.

Düzenlenen yolcu taşıma biletlerinin aslı müşteriye verilecek, nüshası ise Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz mecburiyetine ilişkin hükümleri uyarınca mükellefçe saklanacaktır.

Ödeme kaydedici cihaz kullanılarak yolcu taşıma bileti düzenlenmesinde ayrıca aşağıdaki esaslara da uyulması gerekmektedir.

a) Yolcu taşıma biletlerinin bizzat otobüs işletmecileri veya bunların şubeleri tarafından düzenlenmesi halinde bilet, otobüs işletmecisi mükellefe ait ödeme kaydedici cihazdan verilecek ve dolayısıyla biletin mükellef bilgileri bölümünde otobüs işletmecisine ait bilgiler yer alacaktır.

b) Yolcu taşıma biletinin acenteler tarafından düzenlenmesi halinde bilet, acentelere ait ödeme kaydedici cihazdan verilecek ve biletin mükellef bilgileri bölümünde ilgili acenteye ait bilgiler yer alacaktır. Biletin hareket bilgileri bölümüne ise otobüs işletmecisi firmanın adı yazılacaktır.

c) Acenteler, biletin hareket bilgileri bölümünde her taşıyıcı firmanın adını ayrı ayrı belirtmek suretiyle (sahibi oldukları ödeme kaydedici cihazlarla) birden fazla otobüs işletmecisinin biletlerini de düzenleyebileceklerdir.

d) Düzenlenen biletlere ilişkin bilgiler, bilgisayar bağlantılı ödeme kaydedici cihaz sistemlerinin özellikleri gereği, aynı anda otobüs işletmecilerine ait bilgisayar sistemlerine gönderilecektir.

3. Diğer Hususlar

Otobüsün seyri sırasında yoldan yolcu alınması halinde, bağımsız otobüs sahipleri kendi adlarına bastırmış oldukları yolcu taşıma biletlerini kullanacaktır.

Yolcu taşıma bileti uygulamasında, 173 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen veya bu Tebliğ ile getirilen usullerden herhangi birinin kısmen veya tamamen şeçimi mümkün bulunmaktadır.

4. Ceza

Yukarıda belirlenip açıklanan usul ve esaslara uymadıkları tespit edilenler adına, işledikleri fiile göre 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu ile 3100 Sayılı Kanunda yazılı cezalar kesilecektir.

B. Uzlaşma Komisyonlarının Yetkisi

Uzlaşma komisyonlarının uzlaşma konusu yapabilecekleri vergi miktarı 352 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği(2) ile tespit edilmiş olup, bu komisyonlardan il merkezlerinde bulunan Vergi Dairesi Uzlaşma Komisyonlarının yetki sınırları aşağıdaki şekilde yeniden belirlenmiştir.

İl merkezlerinde (büyükşehir belediyesi bulunan illerde büyükşehir mücavir alan sınırları içinde) yer alan vergi dairelerince yapılan tarhiyatlara ilişkin uzlaşma talepleri, aşağıda belirtilen limitlerin aşılması halinde, ilgili vergi dairesi başkanlığı veya defterdarlık bünyesinde oluşturulacak uzlaşma komisyonunca incelenip sonuçlandırılacaktır.


 

	Vergi, Resim Ve Harçlar (YTL)
I. Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları	12.500
II. Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları	7.500
III. Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları	5.000
IV. Grup Vergi Dairesi Başkanlıkları	3.000
Defterdarlıklar	3.000

İstanbul ilinin tamamı ile diğer illerin il merkezi dışındaki vergi daireleri (bağlı vergi daireleri dahil) için 352 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile belirlenen tutarlar uyarınca işlem yapılmaya devam olunacaktır.

Bu tebliğin yayımı tarihine kadar uzlaşma günü tayin edilmemiş uzlaşma talepleri hakkında da bu Tebliğ hükümleri uygulanacaktır.

Tebliğ olunur.




1) 03/04/1986 gün ve 19067 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
2) 15 Kasım 2005 tarih ve 25994 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
 

 

EK: ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARLA DÜZENLENECEK YOLCU TAŞIMA BİLETİ ÖRNEĞİ