1. Giriş
Veraset ve intikal vergisine konu
olacak gayrimenkullerin değerlenmesinin nasıl yapılacağı hususu bu
sirkülerin konusunu oluşturmaktadır.
2. Veraset ve İntikal
Vergisine Konu Olacak Gayrimenkullerin Değerlenmesi
Veraset ve İntikal Vergisi
Kanununun 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde 2591
sayılı Kanunla yapılan değişiklikle, gayrimenkullerin ticari
işletmeye dahil olsun veya olmasın emlak vergisine esas olan değerle
değerleneceği hükme bağlanmış ve 01/01/1983 tarihinden önce veya bu
tarihten itibaren intikal eden, veraset ve intikal vergisine konu
olan gayrimenkullerin değerlemesine ilişkin esaslar 22 Seri No.lu
Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde açıklanmış
bulunmaktadır.
Emlak Vergisi Kanununun vergi
değerine ilişkin 29 uncu maddesinde 4751 sayılı Kanunla yapılan
değişiklikle de bina ve arazi vergilerinin tarhına esas alınan rayiç
bedel esası kaldırılmış ve anılan maddede bina ve arazi vergisinin
tarhına esas alınan vergi değerinin hesabı 01/01/2002 tarihinden
itibaren yeni esaslara bağlanmıştır.
Bu çerçevede, veraset yoluyla
veya herhangi bir suretle ivazsız bir tarzda intikal eden ve veraset
ve intikal vergisine konu olacak gayrimenkullerin değerlenmesinin
aşağıdaki esaslara göre yapılması gerekir.
a) 01/01/1983 Tarihinden Önce
İntikal Eden Gayrimenkullerin Mükelleflerce Beyan Edilmesi veya
İdarece Tespiti Halinde Değerlenmesi
Veraset ve intikal vergisi
uygulamasında intikal tarihi esas olduğundan, 01/01/1983 tarihinden
önce veraset yoluyla veya herhangi bir suretle ivazsız bir tarzda
intikal eden gayrimenkullerin mükellefler tarafından kendiliğinden
beyan edilmesi yahut idarece tespit edilmesi halinde, bu
gayrimenkullerin intikal tarihindeki rayiç değerinin takdir
komisyonu marifetiyle takdir ettirilmesi ve takdir edilen bu
değerlerin tarhiyata esas alınması gerekmektedir.
b) 01/01/1983 Tarihinden
İtibaren İntikal Eden Gayrimenkullerin Mükelleflerce Kendiliğinden
Beyan Edilmesi veya İdarece Tespit Edilmesi Halinde Değerlenmesi
22 Seri No.lu Veraset ve İntikal
Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde de açıklandığı üzere, 01/01/1983
tarihinden itibaren intikal eden gayrimenkuller için, Emlak Vergisi
Kanunu hükümlerine göre belirlenen emlak vergisi değerleri veraset
ve intikal vergisi için de aynen geçerli olacaktır. Buna göre,
verilen veraset ve intikal vergisi beyannamelerinde
01/01/1983 tarihinden itibaren
intikal eden
gayrimenkuller için gösterilen değerlerin, gayrimenkulün intikal
ettiği yıla ilişkin emlak vergisine esas olan değerlerinden düşük
bulunmaması halinde, veraset ve intikal vergisinin tarhına,
beyannamede gösterilen bu değerlerin esas alınması, veraset ve
intikal vergisi beyannamesinde gösterilen değerlerin emlak vergisi
tarhına esas değerden düşük olması halinde ise tarhiyatın, emlak
vergisine esas olan değer üzerinden yapılması icap etmektedir.
Bununla birlikte,
gayrimenkullerin emlak vergisine esas olan değerleri ile
değerlenmesi gerektiği hususu gözönünde bulundurularak,
gayrimenkullerin intikal ettiği yıla ilişkin emlak vergisi tarhına
esas olan değerlerinden daha yüksek beyanda bulunan ve bu değerler
üzerinden adlarına tarhiyat yapılan mükelleflerin, daha sonra yüksek
beyanda bulundukları gerekçesiyle vergi dairesinden düzeltme talep
etmeleri halinde, daha önce yapılan tarhiyatın, gayrimenkullerin
intikal ettiği yıla ilişkin emlak vergisi tarhiyatına esas alınan
değerlerine göre düzeltilmesi gerekir.
| |
|
Osman ARIOĞLU
|
|
Bakan a.
|
|
Gelirler Genel Müdürü
|