1.Giriş
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı
Kanununun(1)
geçici 2 inci maddesinde; çiftçi kayıt sisteminin oluşturulması
amacı ile veraset yoluyla intikal eden tarım arazilerinin
ilgililerin isteği üzerine veraset intikal ve cins tashihi
işlemleri için; 5403 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden
itibaren iki yıl süre ile veraset ve intikal vergisi, tapu
harcı, döner sermaye ücreti ve her türlü vergi ve kesintilerin
alınmayacağı hükmü yer almaktadır.
5403 sayılı Kanunda yer alan söz konusu
düzenlemenin; veraset ve intikal vergisi, tapu harcı ile her
türlü vergi ve kesintilerin alınmayacağı düzenlemesi ile ilgili
hususlar bu sirkülerin konusunu oluşturmaktadır.
2.Yasal Düzenleme
2.1. Veraset ve İntikal Vergisi
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi
Kanununun(2)
19 uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında; “Tescil
tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde sonucu ilgili vergi
dairesine bildirmek üzere, intikal eden gayrimenkullerin tescil
işlemi, veraset ve intikal vergisinin tahakkuku beklenmeksizin
yapılır. Ancak, intikali yapılan gayrimenkule isabet eden
veraset ve intikal vergisi tamamen ödenmedikçe devir ve ferağı
yapılamaz ve üzerinde herhangi bir ayni hak tesis edilemez. Tapu
memurları vergi dairesince verilmiş ilişik kesme belgesi
olmaksızın devir ve ferağ işlemi yapamazlar, aksi halde verginin
ödenmesinden mükellefler ile birlikte müteselsilen sorumlu
olurlar.
Ancak, mükelleflerce, tahakkuk eden vergiye
karşılık 6183 sayılı Kanunun(3)
10 uncu maddesinde yazılı cinsten (Bu maddenin 5 inci bendinde
yazılı menkul mallar hariç) teminat gösterildiği takdirde
intikal eden gayrimenkullerin bir kısmının veya tamamının devri
ve ferağına izin verilebilir. Teminat olarak gösterilecek
gayrimenkullerin değeri 6183 sayılı Kanunun 90 ıncı maddesinde
yazılı komisyonlar tarafından aynı Kanunun 91 inci maddesine
göre tespit edilir.” hükmü yer almaktadır.
2.2. Harçlar Kanunu
492 sayılı Harçlar Kanununa(4)
bağlı (4) sayılı tarifenin 3 üncü maddesinde, gayrimenkullerin
ve mülkiyetten gayri ayni hakların, kanuni ve mansup mirasçılara
intikalinde binde 9, aynı tarifenin 13/c fıkrasında ise, (a)
fıkrası dışında kalan her nevi cins ve kayıt tashihinde emlak
vergisi değeri üzerinden on binde 5 oranında harç aranılacağı
hükme bağlanmıştır.
2.3. Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı
Kanunu
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı
Kanununun geçici 2 inci maddesinde, “Çiftçi kayıt sisteminin
oluşturulması amacıyla, ilgililerin isteği üzerine tarım
arazilerinin veraset intikal ve cins tashihi işlemleri için;
veraset intikal vergisi, tapu harcı, döner sermaye ücreti ve her
türlü vergi ve kesintiler bu Kanunun yürürlüğe girmesinden
itibaren iki yıllık süre içinde alınmaz.” hükmüne yer
verilmiştir.
5403 sayılı Kanunun 28 inci maddesinde ise bu
Kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği hüküm altına
alınmıştır. Buna göre 5403 sayılı Kanun, Resmi Gazete’de yayım
tarihi olan 19/07/2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
3. Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı
Kanununa Göre Veraset ve İntikal Vergisi ile Harçlar Kanunu
Uygulama Şekli
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı
Kanununun geçici 2 nci maddesinde yer alan hükme göre, çiftçi
kayıt sisteminin oluşturulması amacı ile söz konusu Kanun
maddesinin yürürlüğe girdiği 19.07.2005 tarihinden itibaren iki
yıllık süre içinde;
i. İlgililerin
isteği üzerine tarım arazilerinin veraset intikal ve cins
tashihi işlemleri için veraset ve intikal vergisi
alınmayacağından, tapu sicil müdürlükleri tarafından mirasçılar
adına devir işleminin yapılması esnasında ilişik kesme
belgesinin aranılmaması,
ii. Söz konusu
Kanunda tanımı yapılan tarım arazisi olan gayrimenkullere
ilişkin ilgililerin isteği üzerine yapılacak cins tashihi
işlemleri ile veraseten intikal eden gayrimenkullerin tapuya
tescili işlemlerinde, 492 sayılı Harçlar Kanununa göre alınması
gereken tapu harcı ile her türlü vergi ve kesintilerin
aranılmaması,
gerekmektedir.
Duyurulur.
(1)
19.07.2005 tarihli ve 25880 sayılı Resmi Gazete’de
yayınlanmıştır.
(2)
15.06.1959 tarihli ve 10231 sayılı Resmi Gazete’de
yayınlanmıştır.
(3)
28.07.1953 tarihli ve 8469 sayılı Resmi Gazete’de
yayınlanmıştır.
(4)
17.07.1964 tarihli ve 11756 sayılı Resmi Gazete’de
yayınlanmıştır.
| |
|
Osman ARIOĞLU
|
|
Gelir İdaresi Başkanı
|