|
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 —Bu Yönetmeliğin amacı,
4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun
uyarınca; 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu
çerçevesinde faaliyette bulunan şirket, şube ve irtibat büroları
kapsamında istihdam edilecek yabancı uyruklu personelin çalışma
izinlerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 —Bu Yönetmelik, özellik
arzeden doğrudan yabancı yatırımlarda ve irtibat bürolarında
istihdam edilecek yabancı uyruklu kilit personele uygulanır.
Ancak,
a) Özellik arzeden doğrudan yabancı
yatırımlarda istihdam edilecek kilit personel dışında kalan yabancı
uyruklu personel ile,
b) Özellik arzeden doğrudan yabancı
yatırımların dışında kalan doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam
edilecek yabancı uyruklu her türlü personelin,
çalışma izinlerinde 4817 sayılı Kanun
ve Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama
Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
Dayanak
Madde 3 —Bu Yönetmelik, 4817
sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun 23 üncü
maddesi ile 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanununun 3 üncü
maddesinin (g) bendi uyarınca hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 —Bu Yönetmeliğin
uygulanmasında;
Bakanlık: Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığını ifade eder.
Özellik Arzeden Doğrudan Yabancı
Yatırımlar: 4875 sayılı Kanun kapsamına giren ve aşağıdaki şartların
en az birini sağlayan şirket veya şubeyi ifade eder.
a) Yabancı ortakların toplam sermaye
payının en az 400 milyar Türk Lirası olması kaydıyla, şirket veya
şubenin son yıl cirosunun en az 30 trilyon Türk Lirası olması,
b) Yabancı ortakların toplam sermaye
payının en az 400 milyar Türk Lirası olması kaydıyla, şirket veya
şubenin son yıl ihracatının en az 1 milyon ABD Doları olması,
c) Yabancı ortakların toplam sermaye
payının en az 400 milyar Türk Lirası olması kaydıyla, şirket veya
şubede son yıl içinde Sosyal Sigortalar Kurumu’na kayıtlı en az 250
personelin istihdam edilmesi,
d) Şirket veya şubenin yatırımda
bulunacak olması halinde, öngörülen asgari sabit yatırım tutarının
en az 10 trilyon Türk Lirası olması,
e) Ana şirketin merkezinin bulunduğu
ülke dışında en az bir ülkede daha doğrudan yabancı yatırımı
bulunması.
Kilit Personel : Türkiye’de kurulu
bulunan ve tüzel kişiliğe sahip bir şirketin, aşağıdaki şartlardan
en az birini sağlayan personeli "Kilit Personel" sayılır;
a)
1) Şirketin üst yönetiminde ya da
yürütme pozisyonunda çalışmak,
2) Şirketin tamamını veya bir bölümünü
yönetmek,
3) Şirketin denetçilerinin, idari veya
teknik personelinin işlerini denetlemek veya kontrol etmek,
4) Şirkete yeni personel almak ya da
mevcut personelin işine son vermek veya bu konularda teklif yapmak,
alanlarından en az bir tanesinde görev
alan veya bu konularda yetki sahibi; şirket ortağı, yönetim kurulu
başkanı, yönetim kurulu üyesi, genel müdür, genel müdür yardımcısı,
şirket müdürü, şirket müdür yardımcısı ve benzeri mevkilerde görev
yapan kişi,
b) Şirketin hizmetleri, araştırma
cihazları, teknikleri ya da yönetimi için temel sayılan bilgiye
sahip kişi,
c) İrtibat bürolarında, yurt dışındaki
ana şirket tarafından adına yetki belgesi düzenlenen en fazla bir
kişi.
İKİNCİ BÖLÜM
Çalışma İzinlerinin Verilmesinde Özel
Nitelikteki Usul ve Esaslar
Özellik Arzeden Doğrudan Yabancı
Yatırımlarda Kilit Personel İstihdamı
Madde 5 —Özellik
arzeden doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit
personele Bakanlıkça çalışma izni verilir.
İrtibat Bürolarında İstihdam
Madde 6 —4875 sayılı Kanun
kapsamında faaliyet gösteren irtibat bürolarında, yetki belgesi
sahibi en fazla bir kişiye; büro faaliyetleri için son yıl içinde
yurt dışından en az 200.000 ABD Doları veya karşılığı döviz
getirilmiş olması kaydıyla, Bakanlıkça çalışma izni verilir.
Çalışma İzni İçin Yurt Dışından
Müracaat
Madde 7 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit personel
statüsündeki yabancılar, yurt dışında çalışma izin başvurularını
uyruğunda bulundukları veya daimi ikamet ettikleri ülkedeki Türkiye
Cumhuriyeti temsilciliklerine yapabilirler.
Temsilcilikler, çalışma izin talebine
ilişkin olabilecek değerlendirmeleri ile birlikte bu başvuruları
doğrudan Bakanlığa iletirler.
Türkiye Cumhuriyeti temsilcilikleri
ile Bakanlık, yurt dışından yapılacak çalışma izni başvuruları ile
ilgili işlemleri, elektronik posta yolu ile yürütür. Başvuru
sırasında istenilen belgeler ise, yabancının Temsilciliğe başvurduğu
tarihten itibaren en geç üç iş günü içerisinde yabancının
işverenince Bakanlığa intikal ettirilir.
Çalışma İzni İçin Yurt İçinden
Müracaat
Madde 8 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit personel
statüsündeki yabancılar veya bunların işverenleri; yabancının
Türkiye’de kanuni olarak bulunması halinde, çalışma izni
müracaatlarını doğrudan Bakanlığa yapabilirler.
Çalışma Vizesinin Alınması
Madde 9 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda çalışmak üzere çalışma izin belgesi
alan kilit personelin, bu belgeyi aldıkları tarihten itibaren en geç
doksan gün içinde Türkiye’nin dış temsilciliklerine çalışma vizesi
talebinde bulunmaları ve ülkeye giriş yaptıkları tarihten itibaren
en geç otuz gün içinde İçişleri Bakanlığına ikamet tezkeresi almak
için başvurmaları zorunludur.
Türkiye’de öğrenim amacıyla verilen
ikamet izinleri hariç, herhangi bir sebebe istinaden en az altı ay
süreli ikamet izni almış olup da bu izin süresi içerisinde çalışma
izni verilmiş kilit personel için, Türkiye’nin dış
temsilciliklerinden çalışma vizesi alması koşulu aranmaz.
Müracaatta Aranacak Belgeler
Madde 10 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit personel
statüsündeki yabancıların çalışma izinleri için aşağıdaki belgelerle
müracaat edilir:
a) Şirket veya şubenin "özellik
arzeden doğrudan yabancı yatırım" olduğuna ilişkin bilgi ve
belgeler:
1) Yabancı ortakların toplam sermaye
payının en az 400 milyar Türk Lirası olduğuna ilişkin belgeler
(Defter kaydının şirket onaylı sureti, şirket onaylı bilançosu,
Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi fotokopisi gibi belgeler),
2) Şirket veya şubenin yaptığı son yıl
ihracat tutarının en az 1 milyon ABD Doları olduğuna ilişkin
belgeler (İhracat bedeline ilişkin banka dekontu, banka yazısı,
döviz alım belgesi fotokopisi, şirket onaylı gelir tablosu gibi
belgeler),
3) Şirket veya şubenin son yıl
cirosunun en az 30 trilyon Türk Lirası olduğuna ilişkin belgeler
(Şirket onaylı gelir tablosu gibi belgeler),
4) Şirket veya şubede son yıl içinde
Sosyal Sigortalar Kurumu’na kayıtlı en az 250 personelin istihdam
edilmesi durumunda, bu durumu belgeleyen Sosyal Sigortalar Kurumu
bordrosu gibi belgeler,
5) Şirket veya şubenin yatırımda
bulunacak olması halinde, öngörülen asgari sabit yatırım tutarının
en az 10 trilyon Türk Lirası olduğunu belgeleyen Yatırım Teşvik
Belgesi, Turizm Teşvik Belgesi gibi belgeler,
6) Ana şirketin, merkezinin bulunduğu
ülke dışında en az bir ülkede daha doğrudan yabancı yatırımı
bulunduğunu gösteren Faaliyet Belgesi veya Faaliyet Raporu veya
ilgili ülke resmi makamlarından alınacak yazı ile istihdam edilecek
kilit personelin yurt dışındaki ana şirket tarafından
görevlendirildiğine ilişkin görevlendirme yazısı.
b) Yabancı personelin kilit personel
olduğuna ilişkin bilgi ve belgeler:
1) Kilit personelin tanımının
yapıldığı 4 üncü maddenin (a) bendinde yer alanlar için imza
sirküleri fotokopisi, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi fotokopisi,
yönetim kurulu veya ortaklar kurulu kararı fotokopisi gibi belgeler,
2) Kilit personelin tanımının
yapıldığı 4 üncü maddenin (b) bendinde yer alanlar için bonservis ve
tercümesi, diploma sureti ve tercümesi ile bu kapsamdaki personelin
istihdam edileceği alana yönelik diğer belge ve bilgiler ve
tercümesi (Örneğin ihracat elemanları için ülkeler bazında ihracatı
gösteren ilgili bankaca onaylı banka dekontu, banka yazısı, döviz
alım belgesi fotokopisi, şirket onaylı gelir tablosu gibi belgeler),
c) İrtibat bürosu faaliyetleri için,
son yıl içinde yurt dışından en az 200.000 ABD Doları veya karşılığı
döviz getirilmiş olduğuna ilişkin belgeler (Büro yetkilisi için
yetki belgesi ve döviz transferi ile ilgili banka dekontu, banka
yazısı, döviz alım belgesi fotokopisi gibi belgeler),
d) Her biri eksiksiz ve okunaklı
biçimde doldurulmuş, işveren kaşesi ve yabancı personelin orijinal
imzasını ve yabancı personelin vesikalık fotoğrafını içeren,
Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliği
ekinde yer alan Yabancı Personel Bildirim Formu (4 adet),
e) Yabancı Personel Bildirim Formunda
işveren ve yabancı personelin her ikisinin de orijinal imzasının
olmadığı durumlarda taraflar arasında yapılmış bireysel akit
sözleşmesi veya işverence yapılan iş teklifinin işçi tarafından
kabul edildiğine dair işe kabul belgesi veya onaylı sureti,
f) Yabancı personelin ilgili Türk
Konsolosluğundan veya noterden onaylı ve geçerlilik süresi dolmamış
pasaport sureti ve tercümesi,
g) Yabancı personelin Yabancıların
Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliği ekinde yer
alan "özgeçmiş formatı"na uygun olarak doldurulacak özgeçmiş formu,
h) İşveren tarafından hazırlanacak
çalışma izni talep dilekçesi.
Çalışma İzni Uzatma Başvuruları
Madde 11 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit personel
statüsündeki yabancıların çalışma izinleri süre uzatım talepleri;
Yönetmeliğin 10 uncu maddesi (c), (d), (e), (f) ve (h) bentlerinde
sayılan belgelere önceki çalışma izin belgesinin aslının da
eklenmesi suretiyle, yabancı veya işvereni tarafından doğrudan
Bakanlığa yapılır.
Süresi sona ermiş bir çalışma izninin
uzatılması için, sürenin bitiminden itibaren en geç onbeş gün içinde
uzatma başvurusunda bulunulması gerekir. Bu süreden sonra yapılan
uzatma başvuruları, Bakanlığa yapılan ilk başvuru gibi
değerlendirilir.
Çalışma izninin bittiği tarihten
geriye doğru en fazla iki aylık sürede olmak kaydıyla, izin süresi
sona ermeden de uzatma başvurusunda bulunulabilir.
Çalışma izninin uzatılması halinde,
uzatılan çalışma izninin başlangıç tarihi, süresi biten çalışma
izninin sona erdiği tarihtir.
Çalışma İzinlerinin Değerlendirilme
Süresi
Madde 12 —Bakanlık, özellik
arzeden doğrudan yabancı yatırımlar ile bu Yönetmeliğin 6 ncı
maddesinde belirtilen kapsamda bulunan irtibat bürolarında istihdam
edilecek kilit personel için yapılan çalışma izni veya süre uzatımı
müracaatlarını, belgelerin tam ve eksiksiz olması kaydıyla,
Bakanlığa müracaat tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde
sonuçlandırır.
Başvurunun eksik evrak ile
yapıldığının tespiti halinde, eksik evrakların tamamlanması
istemiyle Bakanlık tarafından başvuru sahibine bilgi verilir. Bu
durumda, onbeş günlük değerlendirme süresi eksik evrakların
Bakanlığa intikal ettiği tarih itibariyle başlar.
Yurt dışından yapılan müracaatlarda,
onbeş günlük süre, tüm belgelerin Bakanlığa ulaştığı tarihten
itibaren başlar.
Özellik arzeden doğrudan yabancı
yatırımlarda mesleki eğitim alanındaki bir görevde istihdam edilecek
yabancı uyruklu kilit personel için yapılan çalışma izni
müracaatlarında, birinci paragrafta geçen onbeş günlük değerlendirme
süresine ilişkin hüküm uygulanmaz.
Askı Süresinin Uygulanmaması
Madde 13 —Özellik
arzeden doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam edilecek kilit
personel statüsündeki yabancılar için, 4817 sayılı Kanunun 14 üncü
maddesinin (b) bendi hükmü uygulanmaz.
Mesleki Eğitim Alanı Dışındaki Bir
Görevde İstihdam
Madde 14 —Özellik arzeden
doğrudan yabancı yatırımlarda mesleki eğitim alanı dışındaki bir
görevde istihdam edilecek yabancı uyruklu kilit personel için,
ilgili mercilerden mesleki yeterlilik konusunda görüş alınmaz.
Bu kişiler; Yabancıların Çalışma
İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliğinde öngörülen mesleki
yeterlilik istem ve yeterlilik prosedürleri ile lisans istem ve
prosedürlerine tabi değildirler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Çalışma İzni Taleplerinin Reddi
Madde 15 —Bakanlık,
bu Yönetmeliğin 2 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b)
bentlerinde belirtilen kapsamdaki yabancı uyruklu personelin çalışma
izin veya süre uzatımı taleplerini değerlendirirken, 4817 sayılı
Kanunda yer alan sınırlayıcı hükümleri dikkate alır.
4875 sayılı Kanun kapsamında yatırım
yapılması, şirket ortakları dahil yabancı uyruklu personele mutlaka
çalışma izni verilmesini zorunlu kılmaz.
İstatistiki Bilgilerin Bildirilmesi
Madde 16 —Bakanlık, doğrudan
yabancı sermaye yatırımlarına ilişkin bilgi sisteminin kurulması ve
geliştirilmesi amacıyla, doğrudan yabancı yatırımlarda istihdam
edilen yabancı personel hakkındaki istatistiki bilgileri üçer aylık
dönemler itibariyle Hazine Müsteşarlığı Yabancı Sermaye Genel
Müdürlüğüne bildirir.
Değerlerin Güncelleştirilmesi
Madde 17 —Bu
Yönetmelikte, özellik arzeden doğrudan yabancı yatırımların
niteliğinin tespitinde kullanılan ve Türk Lirası olarak belirtilen
değerler, Maliye Bakanlığınca belirlenen yeniden değerleme oranında
her yıl artırılır.
Hüküm Bulunmayan Haller
Madde 18 —Bu Yönetmelikte hüküm
bulunmayan hallerde, Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun ve
Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliği
hükümleri uygulanır.
Yürürlük
Madde 19 —Bu Yönetmelik,
6/9/2003 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 20 —Bu Yönetmelik
hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür.
|
